venerdì 30 ottobre 2009

Με ή χωρίς τη Βίβλο (μας;)...

Κυκλοφορεί το νέο βιβλίο του νομπελίστα Πορτογάλου συγγραφέα Ζοζέ Σαραμάγκου, "Κάιν" (οσονούπω και στα ελληνικά από τις εκδόσεις Καστανιώτη) προκαλώντας αίσθηση για μία ακόμη φορά >>> Ο γηραιός πεζογράφος διευρύνει τους ορίζοντες της σύγχρονης σκέψης και της αντιδραστικότητας στην καθεστηκυία τάξη πράγματων >>> Επιβεβλημένη η οξυμένη ματιά ενός σύγχρονου λογοτέχνη; Απαραίτητη η δημοσιότητα που πρέπει να εκλάβει μιντιακά; >>> Μια εκ των ων ουκ άνευ επίθεση στην Εκκλησία (για τον Σαραμάγκου, άμεσα: την Παπική) δύναται να στρεβλωθεί >>> Διότι, η βιομηχανία των εκδόσεων -η οποία στα καθ' ημάς παραμένει σε πρωτογονική και εμπορικά φαιδρή διάσταση- προαπαιτεί την πρόκληση, τη μεγιστοποίηση της παρουσίας στα ΜΜΕ, την ανάλγητη επιδίωξη προβολής και μόνον >>> Ωστόσο, ο 86χρονος Σαραμάγκου, αυτοεξόριστος στα Κανάρια Νησιά και εμφανώς καθόλου ενδιαφερόμενος για την πρόσκαιρη δόξα, κάνει για δεύτερη φορά την ίδια κίνηση - η Εκκλησία βασανίζει τον άνθρωπο, επιβάλλει ένα πλέγμα ανελευθερίας, μια ηθική υποχρέωση απόλυτα ανήθικη εν τέλει... >>> Σύμφωνα με δημοσιεύματα στον Τύπο, ο συγγραφέας δηλώνει ευθαρσώς ότι η "Βίβλος είναι ένα εγχειρίδιο κακών ηθών", ήτοι οι σελίδες της Παλαιάς και της Καινής Διαθήκης εμφανίζουν έναν Θεό ανυπόφορο και εμπαθή, προσβλητικό όταν επιθυμεί και φιλεύσπλαχνο όταν αυτοπεριορίζεται... >>> Εάν η Παπική Εκκλησία κατατρύχεται από τα διάφορα, από αιώνων, πάθη της, η Ορθόδοξη Εκκλησία ορρωδεί σε κάθε υπενθύμιση -από όποιον πνευματικό άνθρωπο- ότι είναι ένας οργανισμός όπως όλοι οι άλλοι οι χρηματιστηριακοί και ότι η επιβολή της σε επίπεδο κοινωνικό, συλλογικό κι ατομικό, δεν είναι επιθυμητέα και απαραίτητη >>> Σωστά ο Σαραμάγκου υποστηρίζει ότι οι θρησκείες δεν υφίστανται για το καλό του ανθρώπου, ενώ, παράλληλα, η έννοια του Θεού για τον καθένα ξεχωριστά πρέπει να είναι ιδιαίτατη, κατά το δοκούν τους καθενός >>> Η συνέχεια επί των σελίδων...

lunedì 26 ottobre 2009

Ποιος δεν θέλει την ιστορική μνήμη;...

ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΤΟΥ ΜΙΚΗ ΘΕΟΔΩΡΑΚΗ
(δημοσίευμα στην εφημερίδα "Τα Νέα" - 26/10/2009)
Σημείωση: Οσο κι αν διαφωνεί κανείς με τη συνολική στάση του Μ.Θεοδωράκη στα πολιτικά δρώμενα αλλά και στις καλλιτεχνικές επιταγές του, η φωνή του ακούγεται ανακουφιστική μέσα στην περιρρέουσα νεοελληνική άγνοια και βλακεία...
Με αφορμή την ταινία του Παντελή Βούλγαρη «Ψυχή βαθιά» για τον Εμφύλιο, ο Μίκης Θεοδωράκης θυμάται όσα ένωναν και χώρισαν τις δύο πλευρές
*
Η Ελλάδα απελευθερώθηκε τον Οκτώβριο του 1944. Με τις Συμφωνίες στον Λίβανο σχηματίσθηκε Κυβέρνηση Εθνικής Ενότητας υπό τον Γεώργιο Παπανδρέου, που λίγο μετά την αποχώρηση των Γερμανών ήρθε στην Αθήνα. Ο λαός μας, που ήδη γιόρταζε τη νεογέννητη Ελευθερία του, την υποδέχθηκε με ενθουσιασμό, όπως με την ίδια συγκίνηση και χαρά χειροκροτούσε και ζητωκραύγαζε τα πρώτα αγγλικά στρατεύματα, καθώς προχωρούσαν στη Λεωφόρο Συγγρού. Μια νέα ηλιόλουστη εποχή πιστεύαμε όλοι ότι ξεκινούσε για την πατρίδα μας, που θα την ξαναχτίζαμε όλοι μαζί ενωμένοι. Ώσπου οι Άγγλοι άρχισαν λίγο λίγο να ροκανίζουνε τις Συμφωνίες και να μας οδηγούν στην εμφύλια διαίρεση. Όποιος λέει ότι την αρχή την κάνανε οι Εαμίτες με τα Δεκεμβριανά, γιατί τάχα θέλανε να κατακτήσουν την Αθήνα, είναι είτε άσχετοι με τα γεγονότα είτε φανατικοί προβοκάτορες, διαστρεβλωτές της Ιστορίας και όργανα της αγγλικής πολιτικής που από τότε πέταξε το προσωπείο της και έδειξε καθαρά ότι δεν ήθελε μόνο απλά να μας βάλει στη γωνία της εθνικής ζωής αλλά να μας εξοντώσει όλους, άντρες και γυναίκες του ΕΑΜ, μέχρις ενός.

Πρώτον, γιατί έτσι κι αλλιώς στην Αθήνα και στον Πειραιά κυριαρχούσε το ΕΑΜ και ο ΕΛΑΣ. Το μόνο που κατείχαν οι Άγγλοι και η Κυβέρνηση ήταν το ξενοδοχείο «Μεγάλη Βρετανία». Δεύτερον, γιατί το ΕΑΜ δεν είχε ούτε πολιτική ούτε σχέδιο ούτε καν πρόθεση για κατάληψη της εξουσίας. Και τρίτον αν είχε και ήθελε να χτυπήσει τα ανεπαρκή για την περίσταση αγγλικά στρατεύματα, τότε γιατί δεν επέτρεψε στον τακτικό στρατό του μόνιμου ΕΛΑΣ να μπει στην Αθήνα και να ξεκαθαρίσει την κατάσταση μέσα σε δυο-τρεις μέρες το πολύ, παρά άφησε τον εφεδρικό ΕΛΑΣ της Αθήνας «με τα παιδάκια και τα λιανοντούφεκα», όπως είπε ο Σαράφης, να γίνουν εύκολη λεία, με χιλιάδες θύματα μπροστά σ΄ έναν σύγχρονο στρατό με αεροπλάνα και τανκς, που εν τούτοις άντεξαν σ΄ αυτή την άνιση μάχη επί 33 ολόκληρα μερόνυχτα;

Όποιος έζησε τα γεγονότα απ΄ την αρχή ώς το τέλος όπως εγώ, μπορεί να αποδείξει με στοιχεία ατράνταχτα την αλήθεια των όσων λέω. Κι αν ξέφυγα από τον θάνατο, αυτό οφείλεται μόνο στην τύχη. Αλλά αν δεν με θανάτωσαν, μου κάνανε τόσο κακό στο σώμα και στην ψυχή, που είναι σαν να με σκότωσαν. Την ίδια τύχη με μένα είχαν εκατοντάδες χιλιάδες νέοι και νέες στα βουνά, στις συνοικίες, στις φυλακές, στις εξορίες, στα ξερονήσια και στα εκτελεστικά αποσπάσματα. Το σχέδιο του Τσώρτσιλ εφαρμόστηκε κατά γράμμα από τον Δεκέμβρη του 1944, όταν διέταξε τους στρατηγούς και τους στρατιώτες της Αυτού Μεγαλειότητος «Φερθείτε σαν να βρίσκεστε σε εχθρική χώρα». Και ποιος ήταν ο εχθρός; Εμείς οι Έλληνες μέλη του ΚΚΕ, του ΕΑΜ, της ΕΠΟΝ, του ΕΛΑΣ είτε απλά συμπαθούντες, που τότε ξεπερνούσαμε τα 2 εκατομμύρια ψυχές και μόλις βγήκαμε από τον σκληρό αγώνα που κάναμε κατά των Γερμανών κατακτητών και των συνεργατών τους.

Και φτάνω στον Δημοκρατικό Στρατό και τις μάχες στα βουνά με αντίπαλο τον Εθνικό Στρατό. Χωρίς να μπω σε λεπτομέρειες και ιδεολογικοπολιτικές αναλύσεις, θα προσπαθήσω να δω την ψυχολογία του ενός και του άλλου. Από απόψεως ηλικίας στη μεγάλη τους πλειοψηφία ήσαν όλοι έφηβοι-παιδιά. Πάντως το γεγονός είναι ένα: Ότι οι πρώτοι εξαναγκάστηκαν να πάρουν τα βουνά μπροστά στο όργιο των διώξεων (ειδικά στην ύπαιθρο), που είχαν αναλάβει 150 περίπου συμμορίες συνεργατών, ταγματαλητών και ληστών του κοινού ποινικού δικαίου με την άμεση καθοδήγηση των Άγγλων. Μπαίνανε στα χωριά, καίγανε τα σπίτια, σφάζανε τους άντρες, βιάζανε τις γυναίκες κι αυτό καθημερινά από το 1945 ώς το 1946, ώσπου όσοι κατόρθωσαν να ξεφύγουν, παίρνανε τα βουνά. Όταν έγιναν πολλοί και οργανώθηκαν, δημιούργησαν τέλος τον Δημοκρατικό Στρατό. Τότε οι Εγγλέζοι, πάντοτε με μια χούφτα Έλληνες πολιτικούς, άρχισαν να επιστρατεύουν χωρίς να ρωτούν τι πιστεύει ο ένας και τι σκέφτεται ο άλλος. Όμως όταν μπεις σε Λόχους, Τάγματα και Συντάγματα με την κατάλληλη εκπαίδευση μεταβάλλεσαι σε Νούμερο. Και τελικά κάνεις ό,τι σου πουν. Και τους είπαν: Τώρα θα πάτε στα βουνά να σκοτώσετε τα αδέλφια σας. Φυσικά δεν χρησιμοποίησαν ακριβώς τη λέξη «αδέλφια», αλλά άλλες περισσότερο εύηχες και αποτελεσματικές: Προδότες, κατσαπλιάδες, Βούλγαρους, όργανα των ξένων και εχθρούς της Πατρίδας. Όσοι ζήσανε στα Τάγματα Μακρονήσου ξέρουν ακριβώς τις μεθόδους με τις οποίες ένας «Βούλγαρος» μεταβάλλεται σε Έλληνα έτοιμο να κατασπαράξει τους προδότες.

Τελικά, τι ήσαν όλοι αυτοί παρά θύματα; Θύματα του φόβου οι μεν, θύματα της πλύσης εγκεφάλου οι δε. Όμως δεν έπαψαν και οι μεν και οι δε να είναι στο βάθος αθώα παιδιά, Έλληνες αναγκασμένοι να σκοτώνουν Έλληνες. Αδελφός τον Αδελφό!

"Αν ξέφυγα από τον θάνατο, αυτό οφείλεται μόνο στην τύχη. Αλλά αν δεν με θανάτωσαν, μου κάνανε τόσο κακό στο σώμα και στην ψυχή, που είναι σαν να με σκότωσαν"

Το κλάμα του βασανιστή
Εμένα, στο Πρώτο Τάγμα Μακρονήσου, ένας θηριώδης στραγγαλιστής μού ξερίζωσε το πόδι, γιατί του είπαν πως είμαι «Βούλγαρος». Με πήγαν στο 401 Στρατιωτικό Νοσοκομείο κι όταν γύρισα, κυκλοφορούσα με πατερίτσες. Κάποιο απόγευμα καθυστέρησα να γυρίσω στη σκηνή μου όταν σάλπισε το σιωπητήριο και με πιάσανε για να με χτυπήσουν. Επικεφαλής ήταν ο στραγγαλιστής μου, που πρόλαβαν να τον κάνουν «Έλληνα». Μου λέει: «Θα μείνεις κουτσός;». Εγώ δεν φοβήθηκα και με θάρρος του είπα «Φυσικά όχι», μήπως και θυμώσει. Τότε αυτός γυρίζει στους άλλους και τους διατάζει να μας αφήσουν μόνους. Με ρωτά «Θέλεις να σε κεράσω ένα γιαούρτι;». Μπήκαμε στη μεγάλη σκηνή των βασανιστών και καθήσαμε σε μια γωνία.
Με κοίταζε καλά-καλά και δεν μιλούσε. Τέλος φτάσανε τα γιαούρτια. Πριν προλάβω όμως να φάω μια κουταλιά, τον είδα ξαφνικά να αναστενάζει, να λέει «Δεν μπορώ άλλο» και να κλαίει.
Πήγα και τον αγκάλιασα λέγοντάς του «Μην κάνεις έτσι. Κάποτε θα περάσει...».

Σας διηγήθηκα μια ακραία περίπτωση που την έζησα για να δείξω ότι αυτή η πλύση εγκεφάλου, που δεν κατασκευάζει μόνο φανατικούς στρατιώτες αλλά και θηριώδεις βασανιστές, δεν ήταν ικανή να καταστρέψει τον άνθρωπο που έκλεινε ο καθείς μέσα του.

Γι΄ αυτό κι εγώ στα 1962, στο τέλος του «Νεκρού Αδελφού», βγάζω όλους τους σκοτωμένουςζωντανούς εχθρούς πιασμένους χέρι-χέρι να τραγουδούν «Ενωθείτε βράχια-βράχια, Ενωθείτε χέρια-χέρια», μιας και πιστεύω ακράδαντα ότι οι Έλληνες παραμείναμε στη συντριπτική μας πλειοψηφία ενωμένοι. Πάντοτε. Από τα 1940 έως σήμερα. Και όλα τα σύνορα που βάζουν κατά καιρούς ανάμεσά μας είναι φτιαχτά. Είναι πονηρά, δηλητηριώδη και κακόβουλα και εξυπηρετούν ξένους σκοπούς, ξένα συμφέροντα εχθρικά, εναντίον όλων των Ελλήνων, όλου του Λαού και της Πατρίδας.
Δεν είχαν τίποτα να μοιράσουν
Με άλλα λόγια, κάτω από την επιφάνεια των ιδεολογικών και των πολιτικών σκοπιμοτήτων υπήρχε η μάζα των αθώων παιδιών, τυλιγμένων στα γρανάζια του χειρότερου πολέμου, του Εμφυλίου, αναγκασμένων να σκοτώσουν για να μην σκοτωθούν, μιας και στην πραγματικότητα δεν είχαν τίποτα να μοιράσουν μεταξύ τους. Ούτε ταξικό μίσος ούτε καν μίσος, μιας και οι πιο πολλοί ζούσαν στα ίδια περίπου χωριά, στην ίδια μίζερη ζωή και όλοι κι απ΄ τις δυο πλευρές ονειρεύονταν μια καλύτερη ζωή με ειρήνη, ομόνοια, κοινωνική δικαιοσύνη και προκοπή για τον ίδιο λαό, τον ελληνικό.

domenica 25 ottobre 2009

Ο σκηνοθετημένος Ελληνικός Εμφύλιος Πόλεμος...

Ο Παντελής Βούλγαρης σκηνοθέτησε την ταινία "Ψυχή βαθιά" έχοντας στο βιογραφικό του μια έξοχη προηγούμενη, τα "Πέτρινα χρόνια". Τη σκηνοθέτησε, σημειωτέον, σε εποχή επανόδου της Δεξιάς στην Ελλάδα, διατηρώντας άριστες σχέσεις με το Μέγαρο Μαξίμο έως πρότινος, ενώ, παράλληλα, παραμένει το άρωμα "αριστεράς" στα γραφόμενα του ιδίου και της συζύγου του, συγγραφέα και σεναριόγραφου Ιωάννας Καρυστιάνη.
Η ταινία επιτρέπει στον θεατή της, όποιας ηλικίας κι αν είναι, να κάνει μια σειρά από συνειρμούς σε έκταση οικογενειακών εμπειριών και ανάλογης μεταφοράς αυτών με διάσπαρτο προφορικό λόγο κατά περίσταση. Λιγότερο, οι θεατές γνωρίζουν τα καθέκαστα με συνετή πληρότητα, συνδυασμένη με τα μελετήματα που δημοσιεύονται τα τελευταία χρόνια από ιστορικούς-ερευνητές.
Πέφτοντας η αυλαία μένει η αίσθηση ενός αμήχανου 70χρονου σκηνοθέτη, ο οποίος βγαίνει "μπαρουτοκαπνισμένος", όπως και όλη η γενιά του, μέσα από τη σκιά του Εμφυλίου. Κι αν στην καλλιτεχνική διαδρομή του υπήρξε σχεδόν συνεπής με τα πολιτικά ένστικτά του, δείχνει εδώ πλέον ότι η ευκινησία με την κάμερα (επιτέλους) είναι δεδομένη, όπως και η ευπρεπής παραγωγή της ταινίας, αλλά δεν είναι τα στοιχεία που αρκούν, φευ, για να θρέψουν τη φήμη και την υστεροφημία του. Για να εξηγούμαι, ο Βούλγαρης δοκίμασε να κάνει ένα μωσαϊκό από στιγμές που πάλλουν: το δράμα του αδελφοκτόνου σπαραγμού, οι νύξεις για τους ξένους δάκτυλους, οι μετεμφυλιακές ώρες και δεκαετίες.
Ο σκηνοθέτης ωστόσο αποφασίζει -απόλυτα συνειδητά- να μην πάρει καμία θέση απέναντι στο εμφύλιο φαινόμενο συγκεκριμένα. Είναι η πιο απολιτική ταινία του, ίσως και η πιο επικίνδυνη: εάν οι Αριστεροί μαχητές σκιαγραφούνται ως καρικατούρες (που πολεμούν στα βουνά χωρίς ιδεολογική στάση και υποστήριξη, χάνουν τα λογικά τους, κάνουν το κακό και το καλό κατά βούληση), οι στρατιώτες του Εθνικού Στρατού είναι φιλεύσπλαχνοι σχεδόν, διαθέτουν μια ιδιότυπη τρυφερότητα με τους αντίπαλους συμπολεμιστές τους. Κι αν ο σκηνοθέτης επιδιώκει να δείξει περισσότερο εκ του σύνεγγυς τους άνδρες και τις γυναίκες του εξαθλιωμένου Δημοκρατικού Στρατού Ελλάδος, το κάνει για να αποφύγει τα "δυσάρεστα" της άλλης πλευράς, δηλαδή την αγριότητα, τον φανατισμό, τη μισαλλοδοξία όσο και την εκδικητικότητα που διήρκεσε αρκετές δεκαετίες κατόπιν...
Απορίας άξιον όλο ετούτο το σχήμα. Οπως και η πλήρης διαφοροποίηση σε επίπεδο κινηματογραφικό: το σενάριο πάσχει επικίνδυνα από κενά κι αφελείς πλατιασμούς σε πλάνα ενώ, το κυριότερο, δεν διαθέτει ένα focus στην αφήγηση της ιστορίας. Η σχέση των δύο αδελφών, μοιρασμένων στα δύο στρατόπεδα (κάτι τόσο σύνηθες, τουλάχιστον εν γνώσει του υπογράφοντος από τον Εμφύλιο όπως αυτός εξελίχθηκε στον Μοριά), είναι μια σπουδαία ιδέα. Αναλώθηκε παρά ταύτα ανάμεσα σε πολεμικά πλάνα, σε ηθοποιούς που παλινδρομούσαν ανάμεσα στις ερμηνείες της δουλειάς του Κεν Λόουτς στο "Γη και Ελευθερία", σε ανεκμετάλλευτες συγκινησιακά στιχομυθίες των πολεμιστών στον Γράμμο-Βίτσι.
Αξίζει να σημειωθεί ότι η Βικτώρια Χαραλαμπίδου "γράφει" πολύ ωραία ως αντάρτισσα (μολονότι δεν αξιοποιήθηκε τόσο το ταλέντο της όσο και συγκινησιακά τα άμεσα βιώματά της από τις συνέπειες του Εμφυλίου...), όπως βεβαίως και οι δύο νεαροί που ενσαρκώνουν τους βασικούς ήρωες. Μια παρατήρηση: μήπως ήρθε η ώρα να μπουν στο εγχώριο κινηματογραφικό παιχνίδι οι νεότεροι σκηνοθέτες, να δουν με τη δική τους, πιο ψύχραιμη ματιά, την ιστορία αυτή;!... (Ο νοών νοείτο.... Μήπως κιόλας τα χρήματα του Κέντρου Κινηματογράφου, εφόσον προβλεφθούν από το υπουργείο Πολιτισμού και Τουρισμού, διανεμηθούν σε φρέσκες ματιές ούτως ώστε ωθηθεί η ελληνική ταινία στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού γίγνεσθαι;).
Τα ερωτήματα όμως "πέφτουν βροχή". Τι θέλησε να επισημάνει ο σκηνοθέτης, τι κέρδισε το κοινό βγαίνοντας από την αίθουσα, ποια η διδαχή για τούτο το ανομολόγητο κεφάλαιο της σύγχρονης κοινωνικής και πολιτικής μας πραγματικότητας; (Είναι όλα όσα δεν έγραψαν στις φυλλάδες οι συνάδελφοι δημοσιογράφοι-ρεπόρτερ κινηματογράφου...).
Εξερχόμενος από την αίθουσα, ανακάλεσα τις αφηγήσεις του θείου του Αντρέα ("Περικλής") από το δεύτερο αντάρτικο στο Παναχαϊκό και τα άλλα βουνά της Πελοποννήσου, τις εικονικές εκτελέσεις του (5 φορές εις θάνατον από τα στρατοδικεία), τις διαδρομές στα Μακρονήσια, τους εφιάλτες που ακόμη φέρει στο βλέμμα και τα χείλη του... Και πίσω απ' αυτά κρύβονται ο ψυχισμός που επηρεάζεται ανεπανόρθωτα από τα παιδικά χρόνια, η αναπόληση ενός πιο συγκεκριμένου, παράλογου ή μη παράλογου, εχθρού, ο προβληματισμός για τη συγκαιρινή απουσία ταύτισης με τα πρόσωπα και τα πράγματα τριγύρω.
Τις προάλλες το έγραφε με μεγάλα μαύρα γράμματα στο πρωτοσέλιδό της η εφημερίδα "Αυγή", ξεκάθαρα: "Η Αριστερά είναι ανάγκη". Οπως και η ηρωίδα του Βούλγαρη, στην τελευταία σεκάνς, λέει ξεκάθαρα την αλήθεια: "Αραγε, εμείς είμαστε που νικήσαμε;"...

giovedì 22 ottobre 2009

Για ποιητές επί σκηνής...

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ
Η πρώτη αθηναϊκή διοργάνωση για ποιητές επί σκηνής…
Athens Poetry Slam (2, 3, 4 Νοεμβρίου 2009)
:::
Τα περιοδικά (.poema..), Book Press, (δε)κατα, Index και Poetix προτείνουν στο αναγνωστικό κοινό μια διαφορετική προσέγγιση του ποιητικού λόγου.
Ο διαγωνισμός ποιητών που ανεβαίνουν στη σκηνή για να προτείνουν τους στίχους τους με τρόπο θεατρικό, λαμβάνει χώρα για πρώτη φορά στην Ελλάδα.
Στις 2 Νοεμβρίου (Barbara's Food Company - οδός Μπενάκη & Μεταξά), στις 3 Νοεμβρίου (Café Dasein - οδός Σολωμού 12) και στις 4 Νοεμβρίου (Café Floral-Books+Coffee - οδός Θεμιστοκλέους 80) θα συμμετέχουν υποψήφιοι που θα επιδιώξουν να κερδίσουν με μοναδικό όπλο τα ποιήματά τους αλλά και την ευφάνταστη εκφορά λόγου, κίνησης, εκφραστικότητας.
*
Στην πρώτη φάση θα διαγωνιστούν 6-8 ποιητές/ποιήτριες στον κάθε χώρο και οι παραστάσεις θα είναι τρίλεπτες. Οι δύο ποιητικές παραστάσεις (που θα επιλεγούν την κάθε βραδιά ως καλύτερες από την τριμελή κριτική επιτροπή στον κάθε χώρο διεξαγωγής του διαγωνισμού) θα περάσουν στον μεγάλο τελικό, ο οποίος θα διεξαχθεί σε μεγάλο δημόσιο χώρο της Αθήνας και η ημερομηνία του αναμένεται να ανακοινωθεί σύντομα.
Το «Poetry Slam», όπως έχει επικρατήσει ο αγγλικός όρος, είναι μια απλή παρουσίαση ή, καλύτερα, μια ευκαιρία προσέγγισης με το ευρύτερο κοινό που δεν διαθέτει απαραιτήτως εμπειρία του ποιητικού λόγου ή προσδοκά στην ποίηση μια διαφορετική, εξωστρεφή έκφανση.
Άλλος, καινός τρόπος απαγγελίας θυμίζοντας και υπενθυμίζοντας τους αρχαίους Ελληνες ραψωδούς; Παιχνίδι λόγου και κίνησης; Ή, ακόμη, μια αλλοιωμένη αντίληψη των μεσαιωνικών carmina burana; Ιδού μερικά από τα ερωτήματα που θα διαπιστώσουν, θα απαντήσουν και θα κρίνουν οι παρευρισκόμενοι στις τρεις βραδιές…
Η συντακτική ομάδα του (.poema..)

sabato 17 ottobre 2009

Χωρίς λόγια (στη Βαρσοβία)

Warszawa (foto: Silio D'Aprile)
Οι πρώτες φθινοπωρινές νότες του Νίκου Σκαλκώτα αντηχούν ωσάν κελάηδισμα >>> Ο παφλασμός της θάλασσας δυναμώνει από τις Σειρήνες του, αλλά και οι επερχόμενες παύσεις, τα largo και τα allegro, από τα δελφίνια και τον φαντασμαγορικό χορό αναστατώνουν την πρωινή σιωπή >>> Κι αν οι μαγυάρικες φωνές επιμένουν να θυμίζουν το σύντομο, κοντινό παρελθόν μέσα από τις Die sieben letzen Worte unseres Erlosers am Kreuze και τη φιλότιμη αγωνία του Joseph Haydn, οι πατημασιές στον μικρό κύκλο της Βαρσοβίας δεν είναι ελαφριές- βαραίνουν τη σκέψη κρατώντας ακόμη το ανάβλεμμα στις ρίζες των σπιτιών >>> Εδώ τα παλάτια χάθηκαν οριστικά, όπως το χαμόγελο στα χείλη των νέων γυναικών >>> Τα ξημερώματα, η βροχή στην Krakowskie Przed Miescie αναπνέει με αέρα της καταστροφής, της ανοικοδόμησης, της συγκρατημένης πίστης σ' ό,τι οι Δυτικοί φιλόσοφοι αλλά και οι γραφειοκράτες των Βρυξελλών ονόμασαν μέλλον >>> Στα στενά Swietojanska και Piwna με τις καθολικές εκκλησίες, καθόλου χαρωπές και καθόλου προσιτές, αλλά και τα καλαίσθητα τουριστικά μαγαζιά (άγνωστο τι άλλο άραγε να πωλούν σε δεκάδες αμερικανοεβραίους τουρίστες παρά μόνο αγνωσία) εμφιλοχωρεί η εξωστρέφεια >>> Οσο κι αν στους δρόμους δεν συναντάς παιδιά, τα παιχνίδια απαγορεύονται όπως και η παρόρμηση για ένα φιλί στο στόμα >>> Κι όποιος θελήσει να αποφύγει τα διάφορα σύμβολα, όπως του Jana Pawla II, εκ του όντος εθνικός ήρωας, ακολουθεί τη μεγάλη γκριζωπή λεωφόρο Mickiewicza για να φθάσει στα παζάρια των φτωχών, της πλειονότητας των Πολωνών, που μεταπωλούν παλιές αντίκες, αντικείμενα του οικογενειακού τους κόσμου, χαλασμένες συσκευές από την κομμουνιστική εποχή, ενώ κάπου κάπου ελπίζουν να εμφανιστεί κάνας Ευρωπαίος για να του πουλήσουν σε εξωφρενική τιμή -και σε ευρώ- τις παλιατσαρίες τους >>> Η Πολωνία ζει ανάμεσα στους εφιάλτες της >>> Το διπρόσωπο παρελθόν είν' αταίριαστο με το παρόν της ευνουχισμένης αντιπυραυλικής-αντιρωσικής ζώνης, των δίδυμων πολιτικάντηδων που φορούν καουμπόικα καπέλα, των ανύπαρκτων μισθών αλλά και των φιλόδοξων νεότερων γενεών >>> Ερχονται στο μυαλό οι λίγοι γνωστοί στίχοι του Ιούλιου Σλοβάτσκι O! jak daleko brzmi ta harfa złota / Której mi tylko echo wieczne słychać!... >>> ενώ, στη στοά που φθάνει σ' ένα οικοδομικό τετράγωνο με κλειστά μαγαζιά, ακούγεται από το υπόγειο μπαρ, αναριγώντας, ο μελαγχολικός, νέος ρυθμός "Splitting The Atom" των Massive Attack...

martedì 13 ottobre 2009

Athens Poetry Slam ::: www.e-poema.eu

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ
Πρόσκληση ενδιαφερομένων για την
1η διοργάνωση του Athens Poetry Slam
(2, 3, 4 Νοεμβρίου 2009)
:::
Η πρώτη διοργάνωση του Athens Poetry Slam παίρνει σάρκα και οστά με τη συνεργασία του (.poema..) και των εντύπων Book Press, (δε)κατα, Index και Poetix.
Ο διαγωνισμός θα πραγματοποιηθεί στο Barbara's Food Company (οδός Μπενάκη & Μεταξά), στο Café Dasein (οδός Σολωμού 12) και στο Café Floral-Books+Coffee (οδός Θεμιστοκλέους 80), από τις 2 έως τις 4 Νοεμβρίου.
*
Στην πρώτη φάση θα διαγωνιστούν 6-8 ποιητές/ποιήτριες στον κάθε χώρο και οι παραστάσεις θα είναι τρίλεπτες. Οι δύο ποιητικές παραστάσεις (που θα επιλεγούν την κάθε βραδιά ως καλύτερες από την τριμελή κριτική επιτροπή) θα περάσουν στον μεγάλο τελικό, ο οποίος θα διεξαχθεί σε μεγάλο δημόσιο χώρο της Αθήνας και η ημερομηνία του αναμένεται να ανακοινωθεί σύντομα.
Το Poetry Slam είναι ένας διαγωνισμός ποίησης, στον οποίο οι συμμετέχοντες απαγγέλλουν την πρωτότυπη δουλειά τους, δραματοποιώντας την ταυτόχρονα. Η παράσταση αυτή του ποιητή-ηθοποιού είναι περιορισμένης διάρκειας και λαμβάνει χώρα ενώπιον κριτικής επιτροπής, αλλά και του ίδιου του κοινού. Στον διαγωνισμό αντιπροσωπεύεται μια μεγάλη ποικιλία ποιητικών φωνών, παραδόσεων, υφών και προσεγγίσεων.
Πατέρας αυτών των ποιητικών παραστάσεων είναι ο Mark Smith, ο οποίος ξεκίνησε το 1984 μια σειρά δραματοποιημένων ποιητικών αναγνώσεων στο μπαρ Get Me High Lounge του Σικάγο. Εκτοτε, αυτό το νέο ποιητικό φαινόμενο εξαπλώθηκε παντού στην Αμερική, και σταδιακά έχει κατακτήσει και τον ευρωπαϊκό χώρο.
Οι ενδιαφερόμενοι να συμμετάσχουν θα πρέπει άμεσα να έρθουν σ' επαφή με το περιοδικό, στέλλοντας τα στοιχεία τους (ονοματεπώνυμο, τηλέφωνο) στην ηλ. διεύθυνση: info@e-poema.eu

mercoledì 7 ottobre 2009

Ο εθνικός ποιητής μας για τη Ν.Δ. των ημερών....

..."Ετότε τους είδα να πισωπλατίσουν όλους, σπρώχνοντας ο ένας τον άλλον ποιος να πρωτοφύγει, και εροβολούσαν τες σκάλες με μια ταραχή όπου μου φάνηκε πως οι περσότεροι εγκρεμιζόντανε".
(επίλογος) από τη "Γυναίκα της Ζάκυθος", ΔΙΟΝΥΣΙΟΣ ΣΟΛΩΜΟΣ

martedì 6 ottobre 2009

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ
Αφιέρωμα στο Συμπόσιο Ποίησης της Πάρου 2009 στο (.poema..)
Το Συμπόσιο Ποίησης της Πάρου ξεκίνησε τις εργασίες του με σκοπό την προώθηση της συνεργασίας μεταξύ Αμερικανών και Ελλήνων ποιητών και μεταφραστών,, και τον διάλογό τους μέσα από την ποίηση και την ποιητική τους.

Διοργανώνεται μία φορά τον χρόνο, με την ευγενική χορηγία του Ευρωπαϊκού Κέντρου Μετάφρασης Λογοτεχνίας (ΕΚΕΜΕΛ), στο Σπίτι της Λογοτεχνίας, στο χωριό Λεύκες της Πάρου, και περιλαμβάνει την οργάνωση καθημερινών μεταφραστικών εργαστηρίων, συζητήσεων και ποιητικών βραδιών.

Το αποτέλεσμα της φετινής συνάντησης έχει αναρτηθεί στο 9ο τεύχος του περιοδικού (.poema..), στην ενότητα "Ποίηση", κάτω από τον γενικό τίτλο «Συμπόσιο Ποίησης Πάρου 2009», όπου μπορούν οι αναγνώστες να διαβάσουν τόσο τα πρωτότυπα, ανέκδοτα πολλές φορές, ποιήματα στη γλώσσα που γράφτηκαν (αγγλική, ελληνική) όσο και τις μεταφράσεις τους στη γλώσσα-στόχο. Παράλληλα, με μια επίσκεψη στην ιστοσελίδα του Συμποσίου http://www.parossymposium.com/ μπορεί ο αναγνώστης να ακούσει απαγγελίες ποιημάτων από τους συμμετέχοντες ποιητές.

Η συντακτική ομάδα του (.poema..)

Οι "Μεταφορές" των εκδόσεων Γαβριηλίδης

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ
Παρουσίαση της δίγλωσσης λογοτεχνικής σειράς «Μεταφορές», που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις ΓΑΒΡΙΗΛΙΔΗΣ, την Τρίτη 6 Οκτωβρίου 2009, στις 18.00, στο café του Βιβλιοπωλείου IANOS (Σταδίου 24).
Η δίγλωσση λογοτεχνική σειρά «μεταφορές», που υπάρχει εδώ και δέκα χρόνια στον χώρο του βιβλίου, δημιουργήθηκε για να στεγάσει κείμενα αποκλειστικά από την ξενόγλωσση παραγωγή. Από τον Brines έως τον Γκότφριντ Κέλλερ, δηλαδή από το πρώτο έως το δέκατο τέταρτο βιβλίο της σειράς, ο στόχος παραμένει ίδιος και απαράλλαχτος: τα κείμενα αφενός να διατηρούν το αυθεντικό τους άρωμα και αφετέρου να ταξιδεύουν άνετα στη σύγχρονη ελληνική γλωσσική πραγματικότητα.

Θα μιλήσουν ο επιμελητής-διορθωτής κειμένων, υπεύθυνος της σειράς «μεταφορές» Δημήτρης Αλεξάκης, ο συγγραφέας-δημοσιογράφος Βασίλης Ρούβαλης, η μεταφράστρια-δραματολόγος Δήμητρα Κονδυλάκη, ο στιχουργός Ισαάκ Σούσης, η μεταφράστρια Εύη Μαυρομμάτη, ο ηθοποιός Μάνος Καρατζογιάννης και η λέκτορας Συγκριτικής Φιλολογίας ΑΠΘ-μεταφράστρια Λητώ Ιωακειμίδου.

Είσοδος ελεύθερη

Από τη σειρά «μεταφορές» κυκλοφορούν: Francisco Brines, Ποιήματα της παλιάς ζωής, μτφρ. Τάσος Δενέγρης/ Marcel Proust, Ζαν Σαντέιγ, μτφρ. Λητώ Ιωακειμίδου/ Edward Gibbon, Η παρακμή και η πτώση της Ρωμαϊκής Αυτοκρατορίας, μτφρ. Αφροδίτη Θεοδωρακάκου/ Λέων Τολστόη, Γιατί;, μτφρ. Ελένη Μπακοπούλου/ Julian of Norwich, Αποκαλύψεις θείου έρωτος, μτφρ. Βασίλης Αδραχτάς/ Κομπαγιάσι Ίσα, Μύγες και Βούδες, μτφρ. Γιώργος Μπλάνας/ George Oppen, Περί πληθείναι, μτφρ. Ιωνάθαν Μπεργκ/ Ανώνυμος, Ερωτικοί διάλογοι, μτφρ. Βαγγέλης Κάσσος/ Γκυστάβ Φλωμπέρ, Απομνημονεύματα ενός τρελού, μτφρ. Λητώ Ιωακειμίδου/ / Φραντς Κάφκα, Γράμματα στη Φελίτσε, μτφρ. Στέλλα Κουνδουράκη/ Μαρίνα Τσβετάγεβα, Γράμματα στον Ελικώνα, μτφρ. Δήμητρα Κονδυλάκη/ Ζυλ Λαφόργκ, Θρυλικές ιστορίες με ηθικό δίδαγμα, μτφρ. Λητώ Ιωακειμίδου/ Έλζε Λάσκερ-Σούλερ, Εβραϊκές μπαλάντες, μτφρ. Εύη Μαυρομμάτη/ Γκότφριντ Κέλλερ, Τα ρούχα δεν κάνουν τον άνθρωπο, Εύη Μαυρομμάτη