martedì 31 gennaio 2012

Ποίηση και ποίηση


Αξίζει τον κόπο να πεινάς ή να έχεις προδοθεί / από το πιο γλυκό στόμα
εφημ. Αυγή, 31/1/2012
Του Βασίλη Ρούβαλη
* Η φυσιογνωμία του Ιταλού ποιητή Cesare Pavese (Τσέζαρε Παβέζε) έχει κατακτήσει μία θέση στο ελληνικό πάνθεον των πιο διαβασμένων και εκτιμηθέντων λογοτεχνών του 20ού αιώνα. Στο πρόσωπό του αντικατοπτρίζεται μια Ιταλία πιο οικεία, λιγότερο φανταχτερή, ταπεινή και συμπάσχουσα με την ελληνική ιστορική πορεία στα πρώτα μεταπολεμικά χρόνια. Ο Παβέζε έχει εξελιχθεί σε μια στερεότυπη έκφραση της διανοούμενης ιταλικής αριστεράς, ένας ποιητής πολιτικά ενεργός και με πεφρασμένη κομμουνιστική ταυτότητα, ενώ παράλληλα η στιχουργία, τα πεζά, η δοκιμιακή γραφή του αποκαλύπτουν έναν ακέραιο μεσογειανικό ψυχισμό, απόλυτα ταιριαστό με την καθ' ημάς ανάμικτη προσέγγιση της ζωής.

Διαβάζοντας τα ποιήματά του μπορεί άμεσα κάποιος να διακρίνει τη «φλέβα» μιας υπαρξιακής ορμής που απερίσπαστα, παρά τις δυσκολίες της επιβίωσης και των κατακλυσμιαίων κοινωνικών και πολιτικών αλλαγών που συντελούνταν στην ιταλική κοινωνία λίγο πριν και λίγο μετά τον Β' Παγκόσμιο Πόλεμο, αποτυπώνει τις εκζητήσεις μια γενιάς τραυματισμένης αλλά έτοιμης να διασχίσει τον κόσμο του πνεύματος, της καλλιτεχνίας, της νέας αναζήτησης του είναι στον καθαρό ορίζοντα της ειρηνικής δημιουργίας. Ο ποιητής και πεζογράφος Παβέζε δεν θέλησε, ή δεν κατάφερε, να ακολουθήσει την «πεπατημένη» της συγχρονικής λογοτεχνικής παραγωγής στοιχειοθετώντας ένα δικό του, λεπταίσθητο και αυτοπεριοριστικό σύμπαν αφηγήσεων, συγκινησιακών αποκαλύψεων, ενατενίσεων, με κυρίαρχο το μοτίβο της ερωτικής εκδίπλωσης, της υπαρξιακής μοναξιάς, των αναρωτήσεων του ατόμου μέσα στη ροή του ιστορικού χρόνου. Δεν συντασσόταν με το περιρρέον κλίμα του Ερμητισμού, καθώς είχε επιλέξει να στοχεύει στην ταπεινή λεπτομέρεια της ανθρώπινης διάστασης, τον μικρό ορίζοντα της ζωής, τα άτονα περιγράμματα των προσώπων που συμπλέκονται στην καθημερινότητα (της μελαγχολίας και του αδιεξόδου από την κοινωνική, πολιτική και πολεμική πραγματικότητα που υφέρπει στο έργο του ως σκηνικό πλαίσιο).
Με αυτές τις συντεταγμένες το έργο του Παβέζε έχει βρει «ευήκοα ώτα» μεταξύ των ιταλόφωνων ποιητών στην Ελλάδα. Έχουν γίνει αρκετές και ενδιαφέρουσες προσεγγίσεις στην ποίηση και τα πεζά του. Η απλή καθημερινή γλώσσα του συγγραφέα έχει διευκολύνει την προσέγγισή του. Το σημαντικότερο όμως είναι ότι οι ιδιαίτερες συντεταγμένες της ποιητικής του αντικατοπτρίζονται στο έργο των μεταγενέστερων, τόσο Ιταλών όσο και Ελλήνων δημιουργών, που έχουν ανάγκη τη «συστράτευση», την έκφραση διαφοροποίησης από τη μεγαλοστομία και την κοπιώδη φασαρία της μεταπολεμικής πραγματικότητας. Σημειωτέον δε ότι ο Παβέζε έγινε -άθελά του- το σύμβολο του ιδανικού πνευματικού ανθρώπου που επιλέγει την αυτοχειρία αντιμετωπίζοντας κατά πρόσωπο το πολλαπλών εκφάνσεων αδιέξοδο που οδηγείται η ανθρώπινη φύση μετά την εμπειρία του πολέμου.
Καθόλου τυχαία λοιπόν ο Τορινέζος ποιητής απασχολεί εκ παραλλήλου τους ομοτέχνους του μεταφραστές. Εξ αυτών, ο Γιάννης Η. Παππάς έχει δοκιμαστεί στη μεταφραστική πραγμάτευση μέρους από το έργο του (βλ. την έκδοση Cesare Pavese - Τα ποιήματα, Printa 2004) ενώ, κατά πώς φαίνεται από την εκδοτική του επιλογή, την πρόσφατη έκδοση Τσέζαρε Παβέζε: Εξορία - Έρωτας - Αυτοκτονία, Επιστολές-Κείμενα-Ποιήματα, εκδόσεις Διαπολιτισμός 2011), κρατάει ανοιχτό τον διάλογο με τον ποιητή. Η έκδοση αποτελεί ουσιαστικά μια παράθεση κειμενικών σπαραγμάτων, αυτοτροφοδοτούμενων από το τρίπτυχο της εμπειρίας του ως εξόριστος, την ερωτική ασφυξία που προκάλεσε η σύντομη συνεύρεση με την αμερικανίδα ηθοποιόο Κονστάντας Ντόουλινγκ, αλλά και η βασανιστική, χρόνια εμμονή της αυτοχειρίας (που τελικά βρήκε ικανοποίηση στις 26 Αυγούστου 1950 σ' ένα ξενοδοχείο του Τορίνο). Ο Παππάς επιδιώκει να διαφωτίσει ακόμη περισσότερο τις συνθήκες που έζησε ο Παβέζε, σε μια προσπάθεια να τον σκιαγραφήσει -περίπου- σε μια άσκηση βιογράφησής του. Κατ' αρχάς, προτάσσει μερικές από τις επιστολές που έστειλε στην αδερφή του όντας αποκλεισμένος από το μουσολινικό καθεστώς σ' ένα ταπεινό χωριό του αποκομμένου από την ιταλική διανόηση νότου (στην Καλαβρία) το 1935.
Ανάμεσα στις γραμμές αυτών των επιστολών διακρίνεται η απελπισμένη μοναξιά του, η ανάγκη πνευματικής αλλά και απτής, καθημερινής επικοινωνίας, η τρυφερότητα ασάρκωτη, ο κάματος της πρακτικής ζωής που δεν άντεχε καθόλου. Εν συνεχεία παρατίθενται τα ποιήματα που έγραψε στη φυλακή και την εξορία, καθώς και μερικά από τα πιο χαρακτηριστικά ποιήματα της περίφημης συλλογής «Θα ‘ρθει ο θάνατος και θα ‘χει τα μάτια σου» (που εκδόθηκε μετά την εκδημία του). Μαζί με αυτούς τους στίχους, όπου ο Παππάς διαθέτει φανερή άνεση στην ελληνική απόδοσή τους, στην έκδοση συμπεριλαμβάνονται αποσπάσματα από το άρθρο «Η αυτοκτονία του Τσέζαρε Παβέζε» του Πάολο Σπριάνο, ένα μικρό κείμενο του Μικέλε Τόντο με ενδιαφέρουσες φιλολογικές παρατηρήσεις για τα τελευταία ποιήματά του, οι τελευταίες ημερολογιακές σημειώσεις του ποιητή («Η τέχνη του ζην») που συνεισφέρουν στη δραματική ένταση καθώς και ένα έξοχο, προσωπικό και άμεσο «Πορτραίτο ενός φίλου» της Ναταλία Γκίνσμπουργκ. Με αυτή την έκδοση, εν τέλει, δίδεται μια καλή αφορμή στους ενδιαφερόμενους να γνωρίσουν τον άνθρωπο και δημιουργό Παβέζε βρίσκοντας τα «χνάρια» του στην ελληνική γλώσσα. Ο λόγος του εξακολουθεί να συγκινεί και καθόλου μάταια να επαναπροσεγγίζεται. Είναι η δυναμική που κάθε λογοτέχνης φαντάζεται, επιθυμεί και επιδιώκει για το έργο του. Ο Παβέζε, για χάρη της μοίρας του, δεν το σκέφτηκε και δεν το έμαθε ποτέ...

lunedì 30 gennaio 2012

Eugenio Montale: Ισως κάποιο πρωινό...

Forse un mattino andando in un'aria di vetro, 
arida,rivolgendomi vedró compirsi il miracolo: 
il nulla alle mie spalle, il vuoto dietro 
di me, con un terrore di ubriaco. 

Poi come s'uno schermo, s'accamperanno di gitto 
alberi case colli per l'inganno consueto. 
Ma sarà troppo tardi; ed io me n'andró zitto 
tra gli uomini che non si voltano, col mio segreto.


(Ossi di Seppia


Ισως κάποιο πρωινό διασχίζοντας τον γυάλινο, στεγνό αέρα, 
στρέφοντας το βλέμμα μου θα σαρκωθεί το θαύμα: 
το τίποτε στην πλάτη μου, το κενό πίσω μου, 
με τον τρόμο ενός μεθυσμένου. 

Κι έπειτα, όπως στις οθόνες, θα στηθούν στη σειρά 
δέντρα σπίτια λοφοσειρές για τη συνηθισμένη πλάνη. 
Μα θα ‘ναι πολύ αργά – κι εγώ θα φύγω σιωπηλός 
ανάμεσα σ’ ανθρώπους που δεν μ’ αντικρίζουν, με το μυστικό μου.


(συλλογή Κόκκαλα σουπιάς, μτφρ.: Βασίλης Ρούβαλης/Silio D'Aprile. Πρώτη δημοσίευση στο περ. Το Δέντρο, αρ.τ. 183-184, Οκτώβριος 2011)


Απαγγελία από τον ίδιο τον ποιητή εδώ 

venerdì 27 gennaio 2012

Συνέντευξη στο Bookbar

«Η ποίηση μοιάζει με το δηλητήριο αλλά και το βάλσαμο...»

Συνομιλία με τη δημοσιογράφο Ελπίδα Πασαμιχάλη, για το ηλεκτρονικό περιοδικό Bookbar.
Συνημμένη εδώ

giovedì 26 gennaio 2012

«Ημέρες ποίησης» στην Πάτρα

Ο κύκλος «Ημέρες ποίησης» - Ημέρες γνωριμίας με την πρόσφατη δημιουργία
παλαιότερων και νεότερων ποιητών
παρουσιάσεις, αναγνώσεις, σχόλια

συνεχίζεται το 2012 με αφιέρωμα στον ποιητή Βασίλη Ρούβαλη
το Σάββατο 28 Ιανουαρίου, στη 1.00 το μεσημέρι


Θα μιλήσουν οι:
Νίνα Παλαιού, Διδάκτωρ Νεοελληνικής Φιλολογίας
Γιάννα Σιβροπούλου, φιλόλογος
και ο ίδιος ο ποιητής

:::

O Βασίλης Ρούβαλης γεννήθηκε στην Αθήνα το 1969. Σπούδασε Βυζαντινή Φιλολογία στο Πανεπιστήμιο Κρήτης. Είναι εκδότης του ηλεκτρονικού περιοδικού για την ποίηση (.poema..) καθώς και του ομότιτλου εκδοτικού οίκου. Στο έργο του περιλαμβάνονται ποιήματα και διηγήματα, μεταφράσεις, άρθρα, βιβλιοκρισίες.

Αναλυτική εργογραφία: http://www.dedalus.gr/authors.php?authors_id=586

ΠΟΛΥΕΔΡΟ     Κανακάρη 147   26221 Πάτρα    τηλ. 2610 277342

mercoledì 25 gennaio 2012

Αποψη: η σημαία και ο Θόδωρος Αγγελόπουλος

Η ευαισθητοποιημένη κοινή γνώμη θα διατηρήσει στη μνήμη, ως ψήγμα ελληνικού πολιτισμού, την προσφορά του Θόδωρου Αγγελόπουλου μέσα από το κινηματογραφικό έργο του.  Ωστόσο, ο άνθρωπος και δημιουργός συνετέλεσε περαιτέρω στην εκτίμηση της σύγχρονης ελληνικής καλλιτεχνίας ως παρούσης στο ευρωπαϊκό γίγνεσθαι.
Η προσωπικότητά του υπήρξε επαρκής για να "συνομιλήσει" με ομοτέχνους του σε υψηλό επίπεδο, οι ταινίες του ξεπέρασαν το όριο καταξίωσης κατακτώντας περίοπτη θέση μεταξύ των κορυφαίων της έβδομης τέχνης. Παράλληλα, ο Θόδωρος Αγγελόπουλος ανέλαβε, ηθελημένα ή αθέλητα, τον δύσκολο ρόλο του αρχηγέτη στην "επίδειξη ταυτότητας" αυτού του μικρού κράτους στον παγκόσμιο χάρτη συσχετισμών βάσει της πολιτιστικής συνεισφοράς, της κοινωνικής ευμάρειας, της πολιτικής πυγμής.
Υπήρξε ένας διπλωμάτης σε ξεχωριστή αποστολή.
Κράτησε επιπλέον τη σημαία μιας καθημαγμένης κοινωνίας, αλλόφρονος και υποταγμένης από τις ιστορικές της περιπέτειες, την περιέφερε με σεβασμό στο διεθνές προσκήνιο, την αξιοποίησε διά της δικής του πνευματικής σκευής.
Ηταν ένας αληθινός δημιουργός εκτός εθνικών ορίων και εντός μιας μακραίωνης, δυσβάσταχτης κουλτούρας.
Σκηνή Διονυσίου Σολωμού από την ταινία "Μία αιωνιότητα και μία μέρα": http://www.youtube.com/watch?v=3NNlMspCpMA

Χωρίς λόγια (αφορισμός στιγμή)

Πίνακας του Νίκου Μόσχου
Η κατάλληλη στιγμή είναι τη στιγμή που δεν μπορείς να την αποφύγεις.

martedì 24 gennaio 2012

Χωρίς λόγια (αφορισμός λίγος)

dipinto di Giovanni Faccioli
Αυτό που ένιωσες είναι κάτι λιγότερο από αυτό που συνέβη: η πραγματικότητα που δεν εμπνεύστηκες.

lunedì 23 gennaio 2012

Χωρίς λόγια (αφορισμός κάτοπτρο)

Εργο της Λαμπρινής Μποβιάτσου (Μουσείο Φρυσίρα)
Σηκώνοντας τα μάτια στον ουρανό, αυτό το φως να ζηλεύεις.

domenica 22 gennaio 2012

Χωρίς λόγια (αφορισμός φως)

dipinto di Elżbieta Brożek
Ο ήλιος μάζευε τα μαλλιά του όταν σε πρωτοείδα... Λαμπυρίζεις ες αεί στο σκοτάδι.

Χωρίς λόγια (αφορισμός βυθός)

Εργο της Μαρίας Φιλοπούλου
Στις κινούμενες σκιές δεν αναγνωρίζω τον εαυτό μου.

venerdì 20 gennaio 2012

Χωρίς λόγια (αφορισμός επαμφοτερίζων)

Fabio Colussi, Molo di sera, 2009
Η υποχώρηση και η μνήμη δεν διαφέρουν: και οι δύο απαιτούν την επικράτηση.

mercoledì 18 gennaio 2012

Χωρίς λόγια (αφορισμός καλπασμός)

Pittura di Giancarlo Caponi (www.giancarlocaponi.com)
Στ' άλογα δεν δένουν τα πόδια. Αλλιώς, σπάζοντας το σχοινί καλπάζουν όσο  πιο μακριά...

Cesare Pavese: μια ματιά


Cesare Pavese

Verrà la morte e avrà i tuoi occhi

Θα ‘ρθει ο θάνατος και θα ‘χει τα μάτια σου –

αυτός ο θάνατος που μας συντροφεύει

πρωί-βράδυ, άγρυπνος,

άηχος, σαν παλιά τύψη

ή ανόητη διαστροφή. Τα μάτια σου

θα ‘ναι μια λέξη κενή,

σιωπηρή κραυγή, ησυχία.

Ετσι τ’ αντικρίζεις όλα τα πρωινά

όταν μόνη σου σκύβεις

στον καθρέφτη. Αχ, γλυκιά ελπίδα,

εκείνη τη μέρα θα μάθουμε κι εμείς

πως είσαι η ζωή και είσαι το τίποτα.

Για όλους ο θάνατος έχει ένα βλέμμα.

Θα ‘ρθει ο θάνατος και θα ‘χει τα μάτια σου.

Θα ‘ναι σαν να κόβεις μια κακή συνήθεια,

σαν να βλέπεις μες στον καθρέφτη

ν’ αναδύεται πάλι ένα πρόσωπο νεκρό,

σαν ν’ αφουγκράζεσαι χείλη σφιγμένα.

Θα κατεβούμε στην άβυσσο βουβοί.

(μτφρ.: Silio D'Aprile/Βασίλης Ρούβαλης)


:::


Verrà la morte e avrà i tuoi occhi,


questa morte che ci accompagna


dal mattino alla sera, insonne,


sorda, come un vecchio rimorso


o un vizio assurdo. I tuoi occhi


saranno una vana parola,


un grido taciuto, un silenzio.


Così li vedi ogni mattina


quando su te sola ti pieghi


nello specchio. O cara speranza,


quel giorno sapremo anche noi


che sei la vita e sei il nulla.


Per tutti la morte ha uno sguardo.


Verrà la morte e avrà i tuoi occhi.


Sarà come smettere un vizio,


come vedere nello specchio


riemergere un viso morto,


come ascoltare un labbro chiuso.


Scenderemo nel gorgo muti.

Ποίηση και ποίηση

Ποίηση και ποίηση
εφημ. Αυγή, 17/1/2012

Του Βασίλη Ρούβαλη

*Ζώντας στην εποχή της ψηφιακής άνθησης, ο σύγχρονος ποιητικός λόγος έχει ήδη ανοίξει έναν δίαυλο επαφής και επικοινωνίας με το ανταποκρινόμενο αναγνωστικό κοινό του μέσω του Διαδικτύου και των ηλεκτρονικών βιβλίων. Η ελληνική ποίηση διανύει μια περίοδο ακμής, τηρουμένων των αναλογιών με προηγούμενες δεκαετίες, ειδικά σε ό,τι αφορά τους νεότερους και πρωτοεμφανιζόμενους ποιητές. Δεκάδες ιστολόγια «στηρίζουν» την ποιητική δημιουργία, τα ηλεκτρονικά περιοδικά ποίησης αυξάνονται αργά αλλά ποιοτικά, τα λεγόμενα e-book έχουν κάνει την έστω δειλή παρουσία τους στις προθήκες, ενώ τα ηλεκτρονικά βιβλιοπωλεία -που λόγω της οικονομικής κρίσης πληθαίνουν- δεν διστάζουν να προβάλλουν ποιητικές συλλογές χωρίς προκαλύψεις ή επιφάσεις ποιοτικής νομιμότητας. Φαινομενικά, κατά μία έννοια, δεδηλωμένα, η ποίηση ανθίζει. Ωστόσο, στον αντίποδα, βρίσκεται σ' εξέλιξη ένας «πόλεμος» μεταξύ παραδοσιακής, μη ευέλικτης αντίληψης περί βιβλίου, περιοδικού, ανάγνωσης ποιήματος και σύγχρονης, «μεταμοντέρνας» (με ειρωνικό πρόσημο) θεώρησης της ποιητικής δημιουργίας σε σχέση με την τεχνολογία και επομένως με τον δέκτη του ποιητικού «μηνύματος».

Στην πρώτη περίπτωση, η φοβική σχέση με το πληκτρολόγιο, η αδυναμία παρακολούθησης της ψηφιακής πρακτικής, η αίσθηση της υποχώρησης των παγιωμένων τρόπων δημιουργίας ενός έργου και συνακόλουθα της προώθησής του, εν συνόλω έχουν επιφέρει μια νευρικότητα στον λογοτεχνικό κόσμο, η οποία μάλιστα οδηγεί σε ανούσια ομφαλοσκόπηση, δύσκαμπτη εγωπάθεια και, τελικά, σε απομόνωση από το γίγνεσθαι. Επισύρει έντονη αντίδραση αυτή η άποψη, όπου εν τέλει αποτελεί διαπίστωση. Στη δεύτερη περίπτωση, τα νέα ψηφιακά μέσα αποτελούν πρόκριμα για όλους όσοι δεν είχαν εύκολη πρόσβαση στα καθιερωμένα εκδοτικά πράγματα, σε περιοδικά, σε στήλες εφημερίδων ή ακόμη και στα ράφια των βιβλιοπωλείων. Το Διαδίκτυο προσφέρει πληθώρα διαύλων για την επιτέλεση του ρόλου της ποίησης. Αυτά τα πλεονεκτήματα όμως εξελίσσονται σε μειονεκτήματα όταν υπεισέρχεται η δύναμη της ευκολίας και της ελευθεριότητας, της ανέγκριτης παρουσίας και αμφίβολης πρότασης στο λογοτεχνικό πεδίο: δεκάδες διεκδικητές της ιδιότητας «του ποιητή» κυκλοφορούν στα νέα κανάλια αυτοπροβαλλόμενοι ως σημαίνοντες ή έστω αυτοδιαφημιζόμενοι. Το πρόβλημα υφίσταται από την εξέλιξη του φαινομένου, όπου οι εν δυνάμει αναγνώστες τους, οι τελικοί κριτές τους, αποφαίνονται ότι το προσφερόμενο υλικό -προσβάσιμο και οικείο- είναι αυτόματα αξιόλογο. Τότε δημιουργείται ένας ψευδολογοτεχνικός κανόνας ο οποίος εξαπλώνεται με ιδιαίτερη ταχύτητα (για παράδειγμα στο κοινωνικό δίκτυο facebook) και επιδρά ρυθμιστικά στις συνθήκες εκτίμησης ενός ποιητικού έργου. Πάντως, τόσο στη μία όσο και στην άλλη περίπτωση, δεν λαμβάνεται υπόψη ο παράγοντας της ποιότητας, η ειδοποιός διαφορά του έργου που περιγράφει την πραγματικότητα του βλέμματος και τη μεταφυσική του νοός, που ενδυναμώνει τη συγκίνηση και παρακινεί τη σκέψη, αναδιφεί τα ερωτήματα και προτείνει τρόπους ανάγνωσης των απαντήσεων που ζητούν. Η εποχή που διανύει ο κόσμος είναι θολή και οι υποστηρικτικοί πυλώνες της, αμφίβολης αντοχής. Η ποίηση, ως εύπλαστη τέχνη του λόγου, βρίσκει σημεία διαφυγής, είναι απεριόριστη και, το κυριότερο, προσαρμόσιμη.

* Το Έτος Νικηφόρου Βρεττάκου βρίσκεται πλέον σ' εξέλιξη. Την αφορμή για την τιμητική απόδοση του έτους 2012 στον Λάκωνα ποιητή από το υπουργείο Πολιτισμού δίνει η επέτειος των 100 χρόνων από τη γέννησή του. Αξίζει η μνεία στην έγκαιρη ανακοίνωση αυτής της απόφασης, δεδομένου ότι λίγα χρόνια νωρίτερα υπήρχαν καθυστερήσεις αλλά και αντεγκλήσεις για ό,τι αφορά το ποιος ή ποιοι θα αποτελούσαν το επίκεντρο για μια σειρά από εκδηλώσεις σ' όλη την επικράτεια. Αυτό που διαφαίνεται, και ωριμάζει, είναι ο τρόπος αντιμετώπισης των σύγχρονων κλασικών της νεοελληνικής γραμματείας: δεν πρόκειται για μουσειακού τύπου προσεγγίσεις ούτε αποδίδεται μια στείρα (έως βαρετή) αποτίμηση του έργου των τιμωμένων. Τα επετειακά έτη οφείλουν να δίνουν ώθηση στην υστεροφημία των δημιουργών υπό ένα διαφορετικό πρίσμα, με στόχο την ανάδειξή τους στις νεότερες γενιές που απαραιτήτως δεν έχουν εντρυφήσει στο έργο τους. Όπως στην περίπτωση του Νικηφόρου Βρεττάκου δηλαδή, όπου πρόκειται για μία από τις ευγενέστερες φιγούρες στα ελληνικά γράμματα του 20ού αιώνα. Υπήρξε ένας γνήσιος λυρικός ποιητής με στοχαστικό βάθος, με άποψη για την κοινωνία και την πολιτική της εποχής που έζησε, με εμβρίθεια πνεύματος απέναντι στις απλές μα τόσο ουσιώσεις αξίες της φύσης, με ευαίσθητο ψυχισμό. Αυτόν τον πολυεπίπεδο «διάλογο» που άνοιξε εκείνος είναι σκόπιμο να γνωρίσουν ή ν' ανακαλέσουν οι νεότεροι. Κι ανάμεσα σ' όλα όσα οργανώνονται αυτή τη στιγμή για το «Έτος Βρεττάκου» αξίζει η μνεία στο αρχείο του ποιητή, το οποίο έχει επιμεληθεί ο γιος του Κώστας Βρεττάκος και φυλάσσεται με ιδιαίτερη φροντίδα στη Δημόσια Βιβλιοθήκη της Σπάρτης. Ανάμεσα στα παρελκόμενα της χρονιάς θα είναι σκόπιμο να δοθεί έμφαση σε κάποιες από τις υποδομές του, αυτές που είναι απαραίτητες για τη συνέχιση ανάγνωσης και αναγνώρισης του έργου του. Μερικές φορές, εξάλλου, η αισιοδοξία είναι περισσότερο απτή και λειτουργική από οικονομικούς προϋπολογισμούς.

* Το πρόγραμμα εκδηλώσεων του βιβλιοπωλείου «Πολύεδρο» διατηρεί, εδώ και αρκετά χρόνια, τη ζωντάνια που φαίνεται ότι εκλείπει σε μεγάλο ποσοστό σε άλλες πόλεις-δορυφόρους της πρωτεύουσας. Επιβεβαιώνεται η εντύπωση για την αυθεντικότητα των πρωτοβουλιών που παίρνει ο βιβλιοπώλης-αναγνώστης Κωστής Καπέλας, καθώς ο ζηλευτός χώρος του βιβλιοπωλείου έχει εξελιχθεί σε πυρήνα πολιτιστικής δραστηριότητας. Διόλου εύκολο το στοίχημα και όχι απαραιτήτως καθολικά αρεστό. Μια φετινή δραστηριότητα, που έχει επαναληφθεί στο παρελθόν, είναι ο κύκλος εκδηλώσεων «Ημέρες ποίησης» όπου προβάλλεται η πρόσφατη δημιουργία παλαιότερων και νεότερων ποιητών σ' ένα επαρκές αναγνωστικό κοινό που πλαισιώνει αυτές τις βραδιές. Οι εκδηλώσεις ξεκίνησαν τον περασμένο Ιούνιο και θα ολοκληρωθούν τον προσεχή Ιούλιο με την παρουσίαση 35 δημιουργών και του έργου τους, με συζήτηση που αναλαμβάνουν πανεπιστημιακοί και κριτικοί λογοτεχνίας, με αναγνώσεις ποιημάτων αλλά και επαφή με τους αναγνώστες. Στο πρόγραμμα εντάσσεται και το ειδικό αφιέρωμα σε τρεις «κλασικούς», τους Οδυσσέα Ελύτη, Νίκο Γκάτσο και Αλέξανδρο Παπαδιαμάντη. Οι ενδιαφερόμενοι να πληροφορηθούν εκτενέστερα για τις εβδομαδιαίες συναντήσεις μπορούν να επικοινωνούν με το βιβλιοπωλείο στην ηλεκτρονική διεύθυνση: polyedro1@hol.gr

venerdì 13 gennaio 2012

Χωρίς λόγια (αφορισμός κλειστός)

(Andrea Benetti, Genesi di un' idea, 2009)
Mοναξιά: Το κέλυφος έμεινε άθικτο. Οι ψυχές αναχώρησαν.

giovedì 12 gennaio 2012

Χωρίς λόγια (αφορισμός ατέλειωτος)

(Mario Donizetti, "Eva", 2011)
Η πιο βασανιστική εμπειρία: Ανοίγω παρενθέσεις που ξεχνάω να κλείσω...

mercoledì 11 gennaio 2012

Ποιητές στη σκιά: Ελένη Βακαλό

Βιβλιοπωλείο Ποιήματα και εγκλήματα (Πέμπτη 12 Ιανουαρίου, 8.30 μ.μ., Αγ. Ειρήνης & Ερμού)

Ο κύκλος εκδηλώσεων Ποιητές στη σκιά αποτελεί μια απτή απόδειξη της συνολικής κινητικότητας, των ζυμώσεων και της ανατροφοδότησης που συντελείται στον χώρο της σύγχρονης ελληνικής ποίησης. Οι εκδόσεις Γαβριηλίδης και ο ποιητής Γιώργος Μπλάνας δίνουν τη σκυτάλη σε νεότερους δημιουργούς για την ανάπτυξη ενός διαλόγου, την αποτύπωση συνειρμών, συνταυτίσεων και υποδόριων εκφραστικών σχέσεων των ιδίων με σημαντικούς ποιητές του 20ού αιώνα. 
Οι εκδηλώσεις πραγματοποιούνται στον καλαίσθητο χώρο εκδηλώσεων του εκδοτικού οίκου. 
Η επόμενη "συνάντηση" θα πραγματοποιηθεί με την Ελένη Βακαλό. Θα μιλήσουν οι ποιήτριες Αγγέλα Γαβρίλη, Αντιγόνη Κατσαδήμα, Ευτυχία Παναγιώτου για ό,τι αφορά τη δική τους οπτική γωνία στο σύμπαν της σημαντικής δημιουργού, της περιερχόμενης στα πεδία της ποίησης και των εικαστικών τεχνών με ξεχωριστή λεπταισθησία και καθοριστική συμβολή στη συγκρότηση της νεοελληνικής πολιτιστικής ταυτότητας.

Οι εκδηλώσεις πραγματοποιούνται με τη συνδρομή της Ελληνικής Ραδιοφωνίας (αναμετάδοση). Θα αναγνώσει αποσπάσματα από το έργο της Βακαλό η ηθοποιός Λυδία Φωτοπούλου. Τα κείμενα των ομιλιών θα συμπεριληφθούν στην ειδική έκδοση που αναμένεται να κυκλοφορήσει από τις εκδόσεις Γαβριηλίδη.

martedì 10 gennaio 2012

Χωρίς λόγια (αφορισμός τ' ανέμου)


(foto: lietoColle)
Να προτάσσεις τα στήθη, να τα τεμαχίζεις: εκεί ανάμεσα περνάει ο άνεμός σου...

domenica 8 gennaio 2012

Επιτιθέμενες φράσεις...

(Wawel, foto: Silio D'Aprile)
(σημειωματάριο) Η στιγμή αναμένεται >>> Στους δρόμους ετοιμάζεται το μέλλον >>> Ενα ζευγάρι φιλιέται στην άκρη, τα παιδιά παίζουν στη βρεγμένη άμμο >>> Οι νότες αυτές δεν είναι πρωτάκουστες >>> Οι αχτίδες σε νικούν - Ο συριγμός για την άφιξη της καινούργιας ημέρας πανικοβάλλει - Το καθρέφτισμα της προσμονής >>> Μερικές σφαίρες θα ξεφύγουν, για ελάχιστα χιλιοστά >>> Τα βήματα οδηγούν στο ίδιο σημείο >>> Και πάλι ένας εξάντας, απαραίτητος >>> "Πάρε με στο σπίτι απόψε. Είμαι διαθέσιμη" >>> Μυρωδιά από ρούμι >>> Αργεί να ξημερώσει, αργεί >>> Ενθέματα για υποψιασμένους >>> Στη λάθος μεριά, από συνήθεια >>> Ονόματα ελληνιστικά, μερικές κινήσεις των χεριών, τα μαύρα βλέφαρα, τα σωθικά >>> Κλεμμένες οι λέξεις, ανήθικες >>> Σ' εκείνη τη μεριά, απροστάτευτη φυσώντας >>> Αλλοτε σε πίστευα κι έχανα, τώρα σε ικετεύω >>> Ανάμεσα σε καφέδες και τσιγάρα >>> Ο ασημένιος δίσκος μ' όλα τα πρόσωπα σκαλισμένα, εκείνα που δεν θυμόμουν πια...

venerdì 6 gennaio 2012

Χωρίς λόγια (αφορισμός χρωματικός)

Colori di Cracovia... (foto: Silio D'Aprile)
Οι εμπνευσμένες ιδέες σβήνουν προτού προλάβεις να τις σημαδεύσεις...


martedì 3 gennaio 2012

Χωρίς λόγια (αφορισμός ανάλογος)

Bosco a Grotniki, settimana passata (foto da Silio D'Aprile)
Τη σκέψη σκοτώνει το βίωμα. Αναλόγως, το βίωμα τρέφει τη σκέψη. 
Γι’ αυτό εγώ διάλεξα την τρέλα.