venerdì 27 giugno 2008

To (.poema..) στο Ecofilms Festival της Ρόδου

Η ποίηση σε κίνηση - ΤΕΙ Γραφιστικής και ηλεκτρονικό περιοδικό για την ποίηση (.poema..)
EΘΝΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ (φουαγιέ, Σάββατο 28 Ιουνίου 2008, 17.00, 40΄)
Η οπτικοποίηση του ποιητικού λόγου ξεκίνησε σαν άσκηση στο μάθημα «Γραφιστική Κινηματογράφου» του τμήματος Γραφιστικής του Τ.Ε.Ι. Αθήνας πριν από μερικά χρόνια.
Αρχικός στόχος της άσκησης, ήταν να βοηθήσει τους σπουδαστές να αναπτύξουν ένα ισχυρό ερμηνευτικό κριτήριο μέσα από την επαφή με την ποίηση, αλλά και να ανακαλύψουν ένα καινούργιο τρόπο έκφρασης, μέσο του συνδυασμού της ποίησης με την κινούμενη εικόνα και την ψηφιακή τεχνολογία.
Από την αρχή σκοπός μας ήταν και είναι η παραγωγή αξιόλογου έργου, με την μορφή μικρών σε διάρκεια βίντεο, έργου άξιου να παρουσιαστεί και έξω από τα στενά όρια του εκπαιδευτικού ιδρύματος.
Το μάθημα «Γραφιστική Κινηματογράφου» προσφέρεται τα δύο τελευταία εξάμηνα σπουδών του τμήματος Γραφιστικής.Κάθε εξάμηνο δίδεται στους σπουδαστές ένας στίχος ή ένα απόσπασμα από ένα ποίημα και τους ζητείται να το οπτικοποιήσουν.
Στη συνέχεια, αφού πρώτα γίνει μια εισαγωγή στην κινηματογραφική γλώσσα, τις δυνατότητες της ψηφιακής τεχνολογίας, και αφού οι σπουδαστές ερευνήσουν διεξοδικά το θέμα που τους δόθηκε, προχωρούν στη δημιουργία ενός μικρού video διάρκειας όχι μεγαλύτερης του ενάμιση λεπτού, με αφορμή το ποίημα.
Σημειώνεται εδώ ότι δίνεται απόλυτη ελευθερία στους σπουδαστές, τόσο όσον αφορά τις τεχνικές οπτικοποίησης που μπορούν να χρησιμοποιήσουν, όσο και στον τρόπο που θα ερμηνεύσουν το ποίημα.
Μοναδική υποχρέωση των σπουδαστών είναι να εμφανίζεται ο στίχος στο βίντεο με την μορφή τυπογραφικών στοιχείων ή με άλλο τρόπο «γραμμένων» λέξεων.
Αποτιμώντας την εμπειρία που αποκομίσαμε από την οπτικοποίηση του ποιητικού λόγου ως εκπαιδευτική άσκηση, τα συμπεράσματα που βγαίνουν είναι παραπάνω από θετικά.Από εκπαιδευτική άποψη οι σπουδαστές, μέσα από την επαφή με την ποίηση, βρίσκουν μια διέξοδο για πειραματισμό και αναλυτική προσέγγιση του έργου τους πολύτιμη για την εξέλιξή τους ως καλλιτέχνες.
Η «απελευθέρωση» αυτή είναι ευεργετική και σε προσωπικό επίπεδο αφού οι σπουδαστές ανακαλύπτουν δεξιότητες και ενδιαφέροντα που σε πολλές περιπτώσεις δεν γνώριζαν καν πως είχαν.
Από την πλευρά των διδασκόντων, η εμπειρία υπήρξε πολύτιμη όχι μόνο γιατί ο καθηγητής είναι σε κάθε περίπτωση μέτοχος της γοητευτικής αυτής «ανακαλυπτικής» διαδικασίας που περνάνε οι σπουδαστές, αλλά και γιατί μέσα από την συγκεκριμένη άσκηση μας δίνεται η δυνατότητα να χρησιμοποιήσουμε την ποίηση για εκπαιδευτικούς σκοπούς.
Σαν αποτέλεσμα διαπιστώσαμε με χαρά ότι ένα μεγάλο ποσοστό των δημιουργιών των σπουδαστών μπορούν να σταθούν σαν αυτόνομο, αξιόλογο καλλιτεχνικό έργο, και όχι μόνο σαν μια απλή σπουδαστική άσκηση.
Στο δεύτερο τεύχος του διαδικτυακού περιοδικού για την ποίηση (.poema..), δόθηκε για πρώτη φορά η ευκαιρία στους σπουδαστές του τμήματός μας να παρουσιάσουν την δουλειά τους στο ευρύ κοινό, «ανεβάζοντας» σε κάθε τεύχος του περιοδικού μια επιλογή από 4-5 βίντεο.
Η μεγάλη επιτυχία που είχε αυτό το εγχείρημα, μας οδήγησε και στο φεστιβάλ Εcofilms, στο οποίο παρουσιάζεται για πρώτη φορά το σύνολο των εργασιών, δηλαδή και τα 18 σπουδαστικά video.
Κλείνουμε ευχαριστώντας τον Βασίλη Ρούβαλη, συντάκτη του διαδικτυακού περιοδικού (.poema..) και την Λουκία Ρικάκη, καλλιτεχνική διευθύντρια του φεστιβάλ Ecofilms, για την φιλοξενία, και ελπίζουμε να βρείτε και εσείς ενδιαφέρουσα αυτή την παρουσίαση.
Στέλιος Πολυχρονάκης

giovedì 19 giugno 2008

Περί ποιήσεως ή Βωμολοχίες

Και το ξάφνιασμα της ματιάς, τυχαία, σε εκδοτικό κατάλογο... Η αναγκαία αντιπαραβολή με τα παρελθόντα της ποίησης, την παράδοση και την εντρύφηση των προηγούμενων στιγμών, συντηρεί τη δημιουργία. Ή έστω θέλουν να πιστεύουν αυτή τη φιλοδοξία οι εναργείς, οι σιωπηλοί και κρυφοί όπως θα έλεγε με αυστηρό ύφος ο Ε.Χ.Γονατάς. Για τους υπολοίπους ισχύει το μέτρο στη σκέψη και την έκφραση, ο αυτοπροσδιορισμός μεταξύ παραδεδεγμένων πλαισίων ή, το άηθες, για κάποιους άλλους (τιμητές ή τιμωμένους) η εναλλαγή στους θώκους. Τίποτε χειρότερο δηλαδή - οι μονοκρατορίες παρέρχονται παρά την προσπάθεια των απέλπιδων. Η ποίηση μένει αλώβητη. Τα πρόσωπα ξεχνιούνται ή αγνοούνται. Κι ο κύριος Ρεμπό αναλαμβάνει τα περαιτέρω (από τον "Κατάλογο 23" της Στιγμής - Φεβρουάριος 2007) στις διευκρινίσεις:
-Κι ο Ποιητής διηγείται πως, με τη μαρμαρυγή των άστρων,
έρχεσαι νύχτα για να βρεις τ' άνθη που είχες συνάξει,
και πως την είδε στα νερά, μες στα μακριά της πέπλα
αναπαυμένη, να πλέει σαν μέγα κρίνο, τη λευκή Οφηλία.
[Κι όπου Οφηλία, με ερωτικό πρόσημο, η προσωπική αφιέρωση στην προσωπική Μούσα...]

martedì 17 giugno 2008

Un giro d'Italia - la grande squadra azzura

Due goal alla Francia; vuol dire che gli azzuri sono pronti per la vittoria del finale...

giovedì 12 giugno 2008

Χωρίς λόγια ή αυτονόητα...

Δεν υπάρχει μεγαλύτερη αίσθηση απόλαυσης απ' ένα έργο ολοκληρωμένο >>> Τη στιγμή που γνωρίζεις την πληρότητά του, αντιλαμβάνεσαι τις αγωνίες σου απομακρυσμένες, διεγείρεσαι από την ανασφάλεια της επόμενης ανάγνωσης, προσδοκάς τον αντίκτυπό του >>> Λέγεται ότι μερικοί σημαντικοί συγγραφείς, που γνώριζαν το τι ακριβώς έπρατταν υπολογίζοντας τον προσωπικό, βιολογικό χρόνο τους, απεχθάνονταν την ιδέα των πολλαπλών αντιτύπων της δημιουργικότητάς τους >>> σε συγκεκριμένο αριθμό βιβλίων μπορεί να περιληφθεί το απαύγασμα του πνεύματός τους (με όλα τα στάδια, βεβαίως, της ανάπτυξης και της ωρίμανσης αποτυπωμένα) >>> Οι υπηρέτες της τέχνης αφοσιώνονται στην τέχνη >>> το εγώ τους μετουσιώνεται σ' ενέργεια >>> ουδόλως υποσκελίζεται η καλλιτεχνική διαδικασία και συνεπώς το καλλιτεχνικό προϊόν >>> Φυσικός νόμος ή απαίτηση; >>> Ολες οι λεγόμενες μεταμοντέρνες απαντήσεις εδώ, προς αντιπαράθεση...

martedì 3 giugno 2008

Λόγια του βοριά

Αγωνία των ημερών >>> δες τον κόσμο σαν να 'ταν ο εαυτός σου, εμπιστέψου την τάξη των πραγμάτων, αγάπησε τον κόσμο σαν τον εαυτό σου, και τίποτε στην τύχη δεν θ' αφήσεις >>> έτσι γράφει ο Λάο Τσε που διάβασα ανάμεσα σε χιλιάδες βιβλία γύρω μου για δέκα ημέρες >>> Γιατί ο ποιητής γράφει ποίηση; ρώτησε ένας παρευρισκόμενος σε εκδήλωση ποίησης της 5ης ΔΕΒΘ >>> Ο Γάλλος ποιητής, ο Michel Deguy, απάντησε με τρόπο colloniale, αποικιοκρατικό >>> Καλύτερα, κάποτε, ν' αποφεύγει κανείς τη δημόσια διαφωνία >>> Σιωπηλή απάντηση από έναν Μεσόγειο ομότεχνο: γιατί ο ποιητής είναι ευτυχισμένος και δυστυχισμένος όταν γράφει ποιήματα... >>> Το μυαλό, ωστόσο, επικεντρωμένο σ' ένα βλέμμα, σ' ένα πρόσωπο και σε μία φωνή >>> Ολα της ποίησης δύσκολα... >>> Αλλοτε ως δώρο κι άλλοτε ως στίχοι σε παράταξη >>> Οπως απόψε, στην "Ποίηση καθ' οδόν" των εκδόσεων Γαβριηλίδη >>> Το πετάρισμα είναι φαντασία, οι λίγες κουβέντες αντάλλαγμα πλησμονής >>> Ετσι ακριβώς γράφεται η λέξη αυτή, τόσο άγνωστη σε τόσους πολλούς, κάτω από ένα σπασμένο κεραμικό ή ανάμεσα στα συμφραζόμενα του έρωτα >>> Η Μαύρη Μπαλαρίνα δεν ανεβαίνει συχνά στη σκηνή >>> χαμογελάει προσεκτικά, σκύβει να ισιώσει τα γοβάκια της με ντροπαλές κινήσεις, σιωπά ώσπου να ηχήσει στον κενό χώρο το μπαλέττο "Η θάλασσα" του Νίκου Σκαλκώτα >>> Χωρίς πρελούδια ή φανφάρες αλλά με προσδοκίες >>> Τα φιλιά νοερά, η Κυριακή μελαγχολική, οι απογοητευτικοί φίλοι και οι ερωμένες που σβήνουν στον μαυροπίνακα σαν τις αναμνήσεις, τα τινάγματα του νερού προς τον Νότο, οι ημέρες που μας φέρνουν εγγύτερα κι ανομολόγητα >>> Θυμήθηκα τον Paul Celan, τις απελπισμένες ιστορίες του >>> Ακουσα προσεκτικά της ποιήτριας τη σιωπή >>> εκείνη τη γαλήνια αλλοδαπή προσήλωση στο χώμα και τους χυμούς της ζωής της >>> Αδύνατον να την αποφύγει κάποιος ισχυρός >>> Η προσευχή στη Σάντα Μαρία των Φράγκων ήταν ανακουφιστική >>> Το κεράκι αναμμένο, λευκό και με έντονη φλόγα επανέφερε τραγούδια, δάκρυα, δημιουργία, παιδικά γέλια: το ποίημα γράφεται.