martedì 29 aprile 2008

Χωρίς σχόλια: Λαμπρή

Το Πάσχα είναι ανάμνηση, είναι παιδική προσδοκία, είναι μακρινό βίωμα >>> γεννάει την ανάγκη της επανάληψης ενώ σπανιότερα, όσο περνούν τα χρόνια, γίνεται ελάχιστα εφικτή η μικρή ψευδαίσθηση της κατάνυξης κατά τη Μεγάλη Εβδομάδα >>> Η γιαγιά η Μαραντίνα έβαφε τα αβγά, άσπριζε τα καντούνια γύρω από το σπίτι με κάθετες γραμμές και ενδιάμεσες απεικονίσεις λουλουδιών (όσο δηλαδή επέτρεπε ο ασβέστης να καλλιτεχνίσει πάνω στο πλακόστρωτο) >>> μαζεύονταν οι γυναίκες από το σόι (Μπιζαίοι, Γαϊταναίοι, Μαρανταίοι και Βασιλοπουλαίοι) για να φτιάξουν χειροποίητες μακαρούνες αλλά και χυλοπίττες που τις άπλωναν σε ταψιά πάνω στα κεραμίδια >>> Γελούσαν, φώναζαν ή σιγοψιθύριζαν όταν κουτσομπόλευαν σε μια διάλεκτο που δεν καταλάβαινα καλά... >>> Αλλά η μυρωδιά ήταν μεθυστική όπως αναδυόταν από τα ζυμαρικά και τα ντοματίνια που τα ξέραιναν μέσα σε τούλια επίσης στα κεραμίδια >>> Το εικονοστάσι προκαλούσε δέος στη γωνιά που ήταν τοποθετημένο εδώ κι ενάμιση αιώνα (το είχε βάλει σαν γούρι εκεί, η πεθερά της προγιαγιάς μου της Κατερίνας, όταν χτίστηκε το σπίτι...) >>> Οι μικρές καμπάνες είναι χυμένες από βενετσιάνο μάστορα. Τις έφτιαξε για να κουδουνίζουν τόσο για τους ορθόδοξους όσο και για τους καθολικούς της Κορώνης >>> Το μαρμάρινο λιοντάρι με τις φτερούγες βρίσκεται πεσμένο ανάμεσα στις πευκοβελόνες. Είναι όμορφο, έστω κι αν λαβωμένο >>> Ο έρωτας μοιάζει με το λιοντάρι: αρκεί να το αναζητήσεις και να το αγγίξεις προσεκτικά >>> Καθαρότατον ήλιο επρομηνούσε... αρχινάει ο ποιητής >>> Το ουράνιο τόξο παραμένει ίδιο, στο ίδιο σημείο, κλείνοντας την ουρά του πάνω από το κάστρο >>> Γιατί φέτος έβρεξε πολύ >>> και βγήκε δύο φορές...

sabato 19 aprile 2008

(.poema..) δύο χρόνων

17 Απριλίου: ημέρα γενεθλίων για το ηλεκτρονικό περιοδικό για την ποίηση (.poema..)
Στο διάστημα των 2 χρόνων παρουσίας του στον διαδικτυακό κόσμο:
-έχει εκδώσει 5 τεύχη
-στις στήλες του έχουν παρουσιαστεί 153 Ελληνες και ξένοι ποιητές
-έχουν μεταφραστεί ποιήματα από 13 γλώσσες
-οι αναγνώστες του έχουν ξεπεράσει τους 1.000 επισκέπτες ανά ημέρα
-το "Ποίημα της εβδομάδας" αποστέλλεται σε περισσότερους από 6.000 παραλήπτες

martedì 15 aprile 2008

Πόρτο στα βόρεια

Πρωινή ματιά σ' ένα περαστικό πόρτο >>> χωρίς τα χρώματα της ηθελημένης μεσογειακής ανάτασης, χωρίς εμφανή κίνηση, μελαγχολικό >>> ωστόσο, το πνεύμα βρίσκει στην μπούκα την οδό διαφυγής >>> ζητούμενο ή καταδίκη; >>> Το παράθυρο του ξενοδοχείου είναι καθρέφτης, μυστικός για μυστικούς >>> παρόμοια οι λέξεις ανάμεσα στους στίχους >>> όχι τους μεταμοντέρνους σε φθηνές εκδόσεις, τους κομψευόμενους στις σελίδες εφημερίδων, τους αντιγραφικούς παντοιοτρόπως (πόσοι πολλοί αυτοί οι απόγονοι των Δαναών) >>> Η συμβουλή ήταν ακαριαία αυτές τις ημέρες: Οι κώδικες του έξω κόσμου είναι γελοίοι και ευτελείς, αλλά προβλέψιμοι και απλοί, πρέπει να τους μάθετε κάπως σαν ξένη γλώσσα >>> Ο Τζ. Μ. Κούτσι, που μ' αρέσει να τον διαβάζω πιο αργά κι από ένα ποίημα, παρατηρεί τη βασική ιδιότητα του κλασικού (ό,τι μπορεί να χαρακτηριστεί κλασικό είναι ό,τι επιβιώνει στον χρόνο): η αντίσταση στη βαρβαρότητα της κάθε εποχής >>> Τα βλέμματα είναι καθοριστικά, από την πρώτη στιγμή, κι αναπόφευκτα από την πραγματικότητα που διαρρέει στον χώρο >>> η σιγή δεν ξεγελάει κανέναν >>> τα δάχτυλα αγγίζουν τα μαλλιά >>> "Αντρες τρυφεροί με κλάματα" γράφει η ποιήτρια.

venerdì 11 aprile 2008

Τέσσερις Νέοι Ισπανοί Ποιητές

ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ
Το ηλεκτρονικό περιοδικό για την ποίηση (.poema..) και το Ινστιτούτο Θερβάντες της Αθήνας
οργανώνουν στρογγυλό τραπέζι με θέμα
Η νέα ισπανική ποίηση
τη Δευτέρα 14 Απριλίου, 7.30 μ.μ. στον πολυχώρο "Ιανός" (Σταδίου 24)
Τέσσερις νέοι ισπανοί ποιητές μιλούν για την ποιητική δημιουργία της γενιάς τους και για το πώς ο λόγος τους αντικατοπτρίζει την εποχή τους. Συντονίζει ο Χουάν Βιθέντε Πικέρας, ποιητής και διευθυντής σπουδών του Ινστιτούτου Θερβάντες της Αθήνας.
Οι προσκεκλημένοι ποιητές είναι:
Ενρίκε Φαλκόν (Βαλένθια, 1968). Ποιητής συνδεδεμένος με κριτικές λογοτεχνικές πρακτικές, κοινωνικά στρατευμένες, στο σύγχρονο πανόραμα της ισπανικής ποίησης. Είναι αντιρρησίας συνείδησης όσον αφορά τη στρατιωτική θητεία και τα υποκατάστατά της, πολέμιος των στρατιωτικών δαπανών, μέλος αναρχικού συνδικάτου και άλλων τοπικών κοινωνικών οργανώσεων, μεταξύ των οποίων και ένας σύλλογος υποστήριξης φυλακισμένων.
Αντα Σάλας (Κάσερες, 1965). Τιμήθηκε με το Βραβείο Χουάν Μανουέλ Ρόθας το 1988 και το Βραβείο Υπερίων το 1994. Οι στοίχοι της έχουν περιληφθεί σε πολλές ανθολογίες της νέας ισπανικής ποίησης. Γράφει ελεύθερους στοίχους, τα ποιήματά της είναι σύντομα και καθαρά και η ποίησή της αναζητά την ουσία.
Χουάν Μπέγιο (Πανιθέιρος-Τινέο, 1965). Είναι από τους σημαντικότερους σύγχρονους συγγραφείς στην αστουριανή γλώσσα. Το 1982, σε ηλικία μόλις 16 ετών, εξέδωσε το πρώτο βιβλίο με ποιήματά του, στη γλώσσα της δυτικής Αστούριας, Nel cuartu mariellu. Είναι από τους βασικούς εμψυχωτές της αστουριανής λογοτεχνίας.
Χοσέ Λουίς Γκόμεθ Τορέ (Μαδρίτη, 1973). Ασχολείται με την ποίηση, το δοκίμιο και το θέατρο. Ως ποιητής έχει εκδόσει τα βιβλία Contra los espejos (1999, Βραβείο Μπλας ντε Οτέρο), Se oyen pájaros (2003) και He heredado la noche (2003 Δεύτερο Βραβείο Adonais). Εχει γράψει το δοκίμιο La mirada elegíaca. El espacio y la memoria en la poesía de Francisco Brines (2002), που τιμήθηκε με το Διεθνές Βραβείο Χεράρδο Ντιέγο Λογοτεχνικής Ερευνας.
Με ταυτόχρονη μετάφραση στα ελληνικά. Είσοδος ελεύθερη

mercoledì 9 aprile 2008

Αφιέρωμα στην Τζένη Μαστοράκη

Αφιέρωμα στον ποιητικό λόγο της Τζένης Μαστοράκη
ΚΥΡΙΑΚΗ 13 ΑΠΡΙΛΙΟΥ 8.00 μ.μ., Δημαρχείο Υμηττού, αίθουσα εκδηλώσεων
Μιλούν οι ποιητές Μαριγώ Αλεξοπούλου, Γιάννης Ευθυμιάδης & Βασίλης Ρούβαλης.
Νέοι ηθοποιοί διαβάζουν ποιήματά της.
Οι ερμηνεύτριες Μαρία Παπαγεωργίου & Νατάσσα Μποφίλιου τραγουδούν ποιήματά της, μελοποιημένα από το συνθέτη Θέμη Καραμουρατίδη. Στο πιάνο ο συνθέτης.
Διαβάζοντας την ποίηση της Τζένης Μαστοράκη ανακαλύπτει κανείς -εύκολα, άμεσα- έναν πεφρασμένο κόσμο, μια κοσμογονία που προσκαλεί αυθόρμητα τους όποιους συνοδοιπόρους. Δεν είναι υπερβολή να ειπωθεί ότι η Τζένη Μαστοράκη έχει πετύχει να πλάσει με γνώριμα υλικά ένα ανολοκλήρωτο ό ν ε ι ρ ο, γόνιμο, ατέρμονο: στρατηλάτες, σκοτεινές σπηλιές, φτερουγίσματα, μυθικά τέρατα, χρυσά φλουριά και αιμάτινοι κήποι, ζωικές μορφές, ανεστραμμένοι καθρέφτες, βαριές ανάσες στο μεσοϋπνι, λέξεις παλαιικές, ρίμες ξεχασμένες, γνωμικά και βιώματα που ξεπερνούν τη στιγμή, που μετουσιώνονται σε γνώση.
Στη συλλογή "Μ' ένα στεφάνι φως", για παράδειγμα, η ποιητική φωνή υποβάλλει τον αναγνώστη σε μια διαδικασία αφομοιωτική - πρόκειται για αφήγηση χαμηλότονη με αιχμηρές λέξεις, είν' ένα παραλήρημα.
Η αναμονή ενός καινούργιου βιβλίου από την ποιήτρια είναι ζητούμενο. Η ίδια ορρωδεί, απ' όσο φαίνεται στις εκδοτικές επιλογές της, δεν συμμερίζεται την περιοδικότητα. Γράφει ποίηση.
Καθόλου τυχαία, η Τζένη Μαστοράκη διαβάζεται από τη νεότερη γενιά των ποιητών. Η εκδήλωση της Κυριακής περιέχει την αίσθηση της "συνομιλίας" με την ποιητική της. Κάθε κουβέντα των ομιλητών, της Μαριγώς και του Γιάννη και του υπογράφοντος εδώ, δηλοί την εκτίμηση και τον θαυμασμό στο έργο της. Δεν είναι ελάχιστο αυτό...

lunedì 7 aprile 2008

Περπατώντας, με τον Νίκο Καρούζο

Είναι μερικά ποιήματα που έρχονται ξαφνικά για ν' αναστατώσουν τη βραδιά, να σκαλίσουν σκέψεις, να αναπλάσουν πρόσωπα του κοντινού παρελθόντος. Περπατώντας στην πόλη, ανάμεσα στις ομιλίες, τις σιωπές και τον ύπουλο θόρυβο, ανακαλώντας την ακτή και τον άνεμο (λίβας προχθές στο ακρωτήριο...). Η θύμηση έφθασε σ' έναν παλιό, πρώην φίλο, φανατικό αναγνώστη του Νίκου Καρούζου, και απ' αυτούς τους ανθρώπους που θέλεις να πιστέψεις ότι είναι αδελφοί σου, αλλ' εις μάτην, ματαιώνονται σαν ξεφτισμένο χαρτί στον χρόνο που τους συναναστρέφεσαι. Ξεφυλλίζοντας λοιπόν τον τόμο με τα ποιήματα του φουκαρά κυρ Νίκου, κάτι τέτοιο υπονοεί, γιατί το μάτι σταμάτησε εκεί:

Περπατώντας

Φασματική Αθήνα σε χειμέριον όρθρο

ποιος θα ζυγίσει το δικό μας πόνο

μέρες

νύχτες

ώρες βροχερές

όταν μας έκλεινε η σιωπή σαν παλαιά παράθυρα

δίχως τα δέντρα

δίχως της γυναίκας το φιλί

μέρες

νύχτες

ώρες βροχερές...

Να περιμένεις την πνοή π' ανοίγει τις οράσεις

ο ποιητής ανθίζει

δεν τρέχει πίσω απ' τις λέξεις

έχει σαν το λουλούδι μια μοίρα

είν' ο αθέλητος

έρχετ' η βροχή νοτίζει το χώμα ο ήλιος

θα 'ρθει κ' η νύχτα θα 'ρθει κ' η μέρα

και πάντα το φως.

mercoledì 2 aprile 2008

Φάλαγγα, ιδέες, έως και στίχοι

Ο σοβινισμός ελλοχεύει παντού >>> Ανάλογα, η αδιαφορία και η δοκησισοφία >>> Κάποιοι δημοσιολογούντες στις οθόνες δεν έχουν κατανοήσει τη σοβαρότητα της κατάστασης, αυτήν με πρόσημο μακροϊστορικό: απαιτείται συστηματική προπαγάνδα σε επερχόμενες γενιές για απαλλαγή από... προπαγάνδες των παρελθόντων γενεών >>> Χωρίς φλυαρίες τώρα, ναι ο Τίτο τα κατάφερε και πάλι >>> Οι Σλάβοι της περιοχής έμαθαν ν' αυτοαποκαλούνται όπως επιμένουν ν' αυτοαποκαλούνται >>> Ας θυμηθεί, επιπλέον, ν' αναφέρει κανείς τη δύσκολη πέψη της λεγόμενης "Μεγάλης Ιδέας" στα καθ' ημάς >>> Για ποια ενωμένη Ευρώπη όμως γίνεται λόγος εν προκειμένω; >>> Ενας Κροάτης φίλος μου, ο Ντάνιελ, αρνείται να σκεφτεί ότι οι συμπατριώτες του (παρότι ο ίδιος έζησε -αυτόπτης- στην Μπάνια Λούκα τη θηριωδία κυριολεκτικώς) είναι εξίσου καθίκια με τους υπερπατριώτες Σέρβους >>> Αλλά επιμένει στην ευρωπαϊκή προοπτική της αλαζονικής Κροατίας και αμηχανεί όταν του επισημαίνω ότι "αύριο" και η Σερβία θα γίνει μέλος της Ε.Ε., οπότε θα ξαναενωθούν οι ορθόδοξοι με τους καθολικούς... >>> "Λέπα μόια" ή "Λιέπα μόια" - το ίδιο κάνει, αρκεί ν' αγαπάς τη γυναίκα που σε απασχολεί αληθινά και τρυφερά >>> Προσωπική η παρατήρηση: ο παππούς πολέμησε τους Βουλγάρους κομιτατζήδες και τους Τούρκους, όντας στρατιώτης του Ελληνικού Στρατού για 11 χρόνια, με νωπές τις μνήμες του Μακεδονικού Αγώνα >>> Κι ως απλός σμηνίτης σε κάποια ΝΑΤΟϊκή βάση (κι ας μην την ονοματίζουμε έτσι, περί αυτού πρόκειται), εύκολα διαπιστωνόταν η πεποίθηση ότι εντός της Συμμαχίας δεν υπάρχει μόνον το διπλωματικό βέτο αλλά και το ρεαλιστικότατο "τρίξιμο" των δοντιών >>> Ο νοώ νοείτω, βεβαίως >>> Ο Μέγας Αλέξανδρος, πάντως, μου φαίνεται, δεν "μούγκριζε" στα πρώιμα σλάβικα του 7ου αιώνα μ.Χ. >>> Κι εκείνος ο δάσκαλός του ο φιλόσοφος Αριστοτέλης, του δίδαξε γραφή κι ανάγνωση τουλάχιστον >>> Τα παιχνιδίσματα της Ιστορίας όσο και της ιστορίας προκαλούν το πικρό γέλιο. Αλλο τόσο η αγραμματοσύνη, η παρενδυσία, η ανακολουθία... >>> Ας απαντήσει πάλι η ποίηση: το πιο μικρό ποίημα του Giuseppe Ungaretti, γραμμένο στα χαρακώματα του Α' Παγκοσμίου Πολέμου και στους ζωντανούς εφιάλτες του - Μακριά πολύ μακριά / σαν τον τυφλό / με πήγαν απ' το χέρι.