giovedì 22 gennaio 2015

(.poema..) τα ξημερώματα - εκπομπές Ιανουαρίου 2015


ΕΚΠΟΜΠΗ Τετάρτης 21 Ιανουαρίου 


Θέματα εκπομπής 

Εκλογές: Αναγκαίες οι αλλαγές στην πολιτιστική πολιτική;
Φέισμπουκ: Περί του ψευδούς συμμετοχικού φαίνεσθαι σε αποδημίες
Γιάννης Κοντός: η αποδημία του ποιητή συν ένα ποίημά του
Εντσο Τραβέρσο: η λέξη "διανοούμενος" στον μετα-ιδεολογικό κόσμο
Ούλριχ Μπεκ: Η συζήτηση γύρω από την παρέμβαση των κοινωνιολόγων. Αφορμή ο θάνατός του στις αρχές της χρονιάς
Αζίζ Νεσίν: απόσπασμα από το "Σώπα, μη μιλάς" και σχόλιο για τον ποιητή  
Μιχάλης Κατσαρός: απόσπασμα από το "Κατά Σαδδουκαίων"
Παναγίτ Ιστράτι: εισαγωγή από την έκδοση Τα γαϊδουράκια του Μπάραγκαν (Φαρφουλάς)
Δήμητρα Χριστοδούλου: νέα ποιήματα από τη συλλογή Το ελάχιστο ψωμί της συνείδησης (Εκδόσεις Μελάνι)
Γιάννης Σκαρίμπας: – απόσπασμα από το "Ουλαλούμ"
Ζήσιμος Λορεντζάτος-Eugenio Montale: H επιστολή του δεύτερου (έκδοση Μεταφράσεις, Ικαρος)
Νεοεμφανιζόμενη ποιήτρια (στήλη): Ειρήνη Βακαλοπούλου (συλλογή Ανηλικίωση, Εκδόσεις Γαβριηλίδης) 


ΜΕΣΑΙΩΝΙΚΗ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ (στήλη): η ποιητική αφήγηση Της Κρήτης ο Χαλασμός, έργο του Μανόλη Σκλάβου


Λίστα μουσικών κομματιών

The Triffids – Blinder by the hour 
Asaf Avidan – Over my head 
The Walkabouts – The light will stay on  
Arctic Monkeys – Do I wanna know?
Zaz – Sous le ciel de Paris
Cayetano – Χάρτινο το φεγγαράκι
Canus Lupus  – Trains
Wovenhand – Blue pail fever
Mashmakhan – Days when we are free
Craig Armstrong – Crash
Cat Power – Fool
April Rain – A sailor without a sea
The Black Keys – Turn blue
Nick Cave – Where the wild roses grow
Andrea Schroeder - Helden/Heroes
Air – La femme d'argent
Espers – Black is the colorCaruan - Never too late
Marianne Faithful – There is a ghost
Katerina Duska – One in a million  

*

lunedì 19 gennaio 2015

Προεκλογική η Αριστερά;


Το προεκλογικό κλίμα των ημερών επιτάσσει έναν σκεπτικισμό απ' όσους είτε δεν κρατούν λάβαρα αλόγιστα και άκριτα είτε αποστασιοποιούνται από τη μικροκλίματα της επιδιωγμένης φθηνής πολιτικής αντιπαράθεσης, και αμφότεροι συγκλίνουν στην παραδοχή για την παραχάραξη των αναγκών αυτής της κοινωνίας από τους μηχανισμούς του κυρίαρχου μεταπολιτευτικού status.

Εναρκτήρια μπορεί να 'ναι η συζήτηση για το γίγνεσθαι στην κοινωνική ισορροπία, στα πολιτειακά αξιακά δεδομένα, στην εύρυθμη λειτουργία του ελληνικού κράτους. Ωστόσο, κρίνοντας από τις τηλεοπτικές οθόνες, οι συγκυβερνώντες (η σαμαρική δεξιά και το αποχρόν σοσιαλιστικό κόμμα Βενιζέλου) διαχειρίζονται μιαν άλλη "πραγματικότητα": ομιλούν για διαφορετικές "αιχμές" και απευθύνονται (έως έναν βαθμό) πειστικά προς το εκλογικό σώμα. Η παραπλάνηση είναι εμφανής όπως επίσης είναι -στο όριο της χυδαιότητας- η άκρατη προπαγανδιστική επιδίωξη (βλέπε συστημικά ΜΜΕ) που παραποιεί οτιδήποτε αντίκειται στα νενομισμένα της οικονομικής Κατοχής και βεβαίως των ημεδαπών κυβερνώντων-υπαλλήλων.

Η ιστορική έρευνα αναμένεται να αποκαλύψει αρκετές πτυχές αυτής της αντεθνικής και αντικοινωνικής αντίδρασης του κατεστημένου, η οποία ξεπερνάει κατά πολύ τη μετά την Επανάσταση κοινωνική πραγματικότητα αλλά και τη μετεμφυλιακή-ψυχροπολεμική συνθήκη. (Αυτό ας θεωρηθεί υπομνηματισμός σε μια σειρά ερευνητικών προσεγγίσεων από αρμοδιότερους του υπογράφοντος).

Μέσα σ' όλον αυτόν τον συλλογισμό περιέχεται η θέση της ελληνικής προοδευτικής παράταξης, η οποία ενδυόμενη τον σκληρό σταλινικό μανδύα είτε τη μετριοπαθή αριστερή αντίληψη με ερείσματα στη διαρκώς διαταρασσόμενη "μέση τάξη", δεν έχει καταφέρει να δώσει ένα στίγμα στις αναγκαίες αλλαγές που εξακολουθητικά επιβάλλει ο ιστορικός ρους. Σ' αυτό το σημείο πρέπει να επισημανθεί το δημοσιευμένο κείμενο του πανεπιστημιακού Ευτύχη Μπιτσάκη, στο χθεσινό φύλλο της εφημ. Χρονικά (βλ. τη διαδικτυακή εκδοχή, το σχετικό ιστολόγιο) που αναφέρεται ακριβώς στις "αγκυλώσεις" της Αριστεράς και τις ευκαιρίες που δεν έχει αξιοποιήσει στο παρελθόν. 

Το ζητούμενο, κατά τον Μπιτσάκη, είναι ορθολογικό: γιατί η Αριστερά προσεγγίζει την κοινωνία πολυδιασπασμένη; Σε τι εξυπηρετεί η μη στήριξη αλλήλων ακόμη και σε ετούτη την εκλογική αναμέτρηση της 25ης Ιανουαρίου; (Εδώ υπονοείται η διαφαινόμενη διακυβέρνηση από τον ΣΥΡΙΖΑ και η εκλογική κάθοδος με αρνητική θέση προς αυτόν από το ΚΚΕ και την ΑΝΤΑΡΣΥΑ). Ο δρόμος είναι μονόδρομος και απαιτεί μιαν επαναστατική διαδικασία, ήτοι ουσιώδη και απτά εφόδια, στη δύσκολη διαδρομή ανάμεσα στο ευρωπαϊκό οικονομικό περιβάλλον, τα διεθνή τραστ αλλά και τις γεωπολιτικές ανισορροπίες βάσει των εξελίξεων εντός κι εκτός ευρωπαϊκού χάρτη.

Παρά ταύτα, το προεκλογικό κλίμα εστιάζεται σε άλλα σημεία, είναι "αλλού"... Ενδεικτικά μόνον, ας σημειωθεί ότι οι τηλεοπτικές διαφημίσεις των κομμάτων λειτουργούν ωσάν προβολή προϊόντος, με την εμφανή αίσθηση του επί τούτου, της πρόχειρης προτροπής σε μη εμπεριστατωμένες αλήθειες περί πολιτικής και ζωής για το άτομο και το σύνολο σ' αυτή τη μικρή και συνεχώς αποπροσανατολιζόμενη κοινωνία. Λέγεται ότι οι λαοί "τιμωρούν" ή "επιβραβεύουν" διότι, υποτίθεται, διακρίνονονται από μιαν άφατη κι αφανή αντιληπτικότητα. Το μόνο βέβαιον και κοινά κατανοητόν είναι το γεγονός ότι σε κάθε τέτοια συγκυρία χρειάζεται αλλαγή πολιτικής καθολικά. 
Ίδωμεν, στα καθ' ημάς ελληνικά...

sabato 10 gennaio 2015

Από τον Paul Celan στους ποιητές


Διαβάζοντας τώρα, εκ νέου, τη βιογραφία του Paul Celan από τον John Felstiner μπορεί κάποιος ν' αντιληφθεί παρομοίως την επικαιρότητα της φρίκης του φασισμού και του ναζισμού στην Ευρώπη, που τόσο χυδαία (με όρους ιστορικούς) επανέρχονται σε άμυαλα κεφάλια. Από την άλλη επανεκκινείται η σκέψη για το ποιοι θέλουν (τι σημαίνει άραγε το ρήμα αυτό;...) να ασχολούνται με την τέχνη του λόγου -του ποιητικού- σε μια τέτοια εποχή σαν ετούτη που διανύουμε. 

Στο μεταξύ, οι τζιχαντιστές σκοτώνουν με α λα Μουσολίνι μέθοδο όσους προβάλλουν δημόσιο λόγο ενάντια στα σύμβολά τους στη Γαλλία, χθες-σήμερα-ίσως και αύριο. Αντιμεταναστευτικά κινήματα οργανώνονται πλέον στη Γερμανία, ασχέτως εάν αυτοί εργάστηκαν για τη λεγόμενη ανόρθωση της χώρας μετά τον πόλεμο. Οι δε διάφοροι "ειδικοί", στα καθ' ημάς, αυτοπροκρίνονται σε δημοσιολόγους ενώ, αυτό το συνονθύλευμα που ονομάζεται ελληνική κοινωνία, φροντίζει να διατηρεί ελάχιστη μνήμη από τους πρώην και τους νυν δυνάστες της... Εξοχα.

(Η βιογραφία του Paul Celan κυκλοφορεί από τις Εκδόσεις Νεφέλη. Διαβάζοντάς την κάποιοι φερέλπιδες της μιντιακής ποίησης θα νιώσουν άβολα, θα το σκεφτούν λιγούλι, ίσως και μας απαλλάξουν βιβλιογραφικά από την παρουσία τους).

giovedì 1 gennaio 2015

Πρώτο απόσπασμα από την ποιητική σύνθεση «Πάροδος»

Πρωτούγεννα στην Απουλία

La forma general di paradiso/ Gia tutta mio sguardo 
avea compresa/ In nulla parte ancor fermato fiso 
                                                DANTE, Paradiso XXXI, 52


Αρχίζω να μετρώ τις λέξεις μου   από τώρα   σαν ναυαγός κάτω από τον θόλο   ενός κόσμου σκοτεινού   στη μήτρα των πραγμάτων   και στ’ αββαείο των άθεων ποιητών   Χείλη σαρκώδη στεγνά   αμαρτωλές στιγμές   οι πόρτες τρίζουν   την Ιστορία δεν φοβάμαι ακόμη   στραβώνω τα δάχτυλα   σε φιλώ σε διαπομπεύω   Μεγάλη εικόνα η σαγήνη   αδίστακτο αργό πέρασμα η ομορφιά   Άκουσμα-φυγή   έξω στους δρόμους με ανήσυχο εαυτό   περπατώ πάλι έφηβος ή νεκρός: σιγή

Comincio numerare le mie parole    di giù come naufrago sotto il domo   del mondo oscuro   alla matrice delle cose   e all’abbazia dei poeti atei   Labbri carnosi secchi   momenti malvagi   le porte scrocchiano   Ancora non ho paura della Storia   curbo le ditta ti bacio ti gabbo   Figura grande il fascino   Passaggio sbarazzino lento la bellezza   Udito-fuga   fuori per le strade con l’essere agitato   cammino di nuovo adolescente ò morto: quiete

*Δημοσιεύτηκε στην Εφημερίδα Αυγή, στο ένθετο εορταστικό φύλλο των "Αναγνώσεων" (1/1/2015)